Τετάρτη, Νοεμβρίου 01, 2006

Στο χείλος του ηφαιστείου



Η ιστορία χαρακτηρίζεται από την τραγική αναγκαιότητα να πολεμά τη βαρβαρότητα με βάρβαρα μέσα. Ποιος είναι όμως τελικά ο βάρβαρος; Ο Τίτο ή ο Στάλιν; Ο Νέλσων ή ο Βοναπάρτης;

Η εποχή μας μου θυμίζει το τέλος του αρχαίου κόσμου, με τη διαφορά ότι τότε υπήρχε ο χριστιανισμός, που μπόρεσε να ενώσει και πάλι τους ανθρώπους. Κάποια στιγμή πιστέψαμε ότι τον ρόλο αυτό θα μπορούσε να τον παίξει ο σοσιαλισμός με την κλασική έννοια, αλλά διαψευστήκαμε, και το πρόβλημα σήμερα είναι παγκόσμιο. Κοιτάξτε τι γίνεται με τους μετανάστες που προσπαθούν να φτάσουν στην Ευρώπη. Πριν από δέκα χρόνια βρίσκονταν σε χειρότερη κατάσταση, αλλά δεν έφταναν στην Ευρώπη γιατί δεν ήξεραν ότι μπορούσαν να το κάνουν. Δεν περνούσε ποτέ από τη φαντασία τους κάτι τέτοιο. Το πρόβλημα θα αποκτήσει εφιαλτικές διαστάσεις όταν ο αριθμός των ανθρώπων αυτών γίνει τόσο μεγάλος, που δεν θα μπορούμε πια να τον διαχειριστούμε. Φοβάμαι ότι βρισκόμαστε στο χείλος του ηφαιστείου, ότι κάποια στιγμή όλα θα τιναχτούν στον αέρα.

Έχει ξεπεραστεί άραγε η έννοια της πατρίδας; Η απάντηση είναι θετική, μόνο αν θεωρούμε την πατρίδα μια θεότητα αντίθετη προς τις άλλες. Αν όμως με τη λέξη «πατρίδα» εννοούμε την αναγνώριση μιας συγκεκριμένης ταυτότητας, εγώ αισθάνομαι Ιταλός. Αυτό που χρειάζεται σήμερα, όπως έχει πει ο Πρέντραγκ Ματβέγεβιτς, είναι μια κοσμική στάση απέναντι στο έθνος. Με άλλα λόγια, να βιώνουμε τις αξίες μας με παθιασμένο αλλά σχετικό τρόπο. Να αγαπάμε το σπίτι μας χωρίς να το μετατρέπουμε σε είδωλο. Και να δεχόμαστε όλες τις κουλτούρες, καθορίζοντας όμως ορισμένες αρχές που θα είναι αδιαπραγμάτευτες. Πριν από δύο ή τρία χρόνια, στο Μιλάνο, κάποιοι μουσουλμάνοι γονείς είχαν ζητήσει τα παιδιά τους να φοιτήσουν σε μια τάξη αποκλειστικά για μουσουλμάνους και οι σχολικές αρχές το δέχθηκαν. Είχα γράψει τότε ένα πολύ σκληρό άρθρο. Αν, όταν τα παιδιά μου ήταν μικρά, είχα ζητήσει να φοιτήσουν σε μια τάξη αποκλειστικά για καθολικούς, ο διευθυντής του σχολείου θα με είχε πετάξει έξω.

Σας παραξενεύει ότι σέβομαι, εποχή που είναι, την ιδέα του Θεού. Μα ο Θεός δεν έχει καμιά σχέση με τους φονταμενταλισμούς, είτε μιλάμε για το ισλάμ είτε για οτιδήποτε άλλο. Το πρόβλημα δεν είναι τόσο αν υπάρχει ή όχι η πίστη στον Θεό, αλλά αν η ιδέα του Θεού είναι ισχυρή και δίνει νόημα στη ζωή, ή παράλογη. Εγώ αισθάνομαι με δύναμη την ιδέα του Θεού. Και αυτό που με εκφράζει περισσότερο τον τελευταίο καιρό είναι ο ιουδαϊσμός, ιδιαίτερα ο εβραϊκός χασιδισμός, που χαρακτηρίζεται από εμπιστοσύνη και ασέβεια.

(Από συνέντευξη που έδωσε ο Ιταλός συγγραφέας Κλάουντιο Μάγκρις στην Ελ Παΐς, με αφορμή την έκδοση στα ισπανικά του τελευταίου του βιβλίου που τιτλοφορείται «Στα τυφλά»)

10 Comments:

At 1/11/06 2:06 μ.μ., Blogger ιχνηλάτης said...

Λέω να μην αντικρούσω με επιχειρήματα μία προς μία τις αντιφάσεις και τα οξύμωρα στα λεγόμενα του Μάγκρις, γιατί θα προσδώσω αξία στο ψευτο-βαθυστόχαστο παραλήρημα του.

Κι αν δεν κάνω λάθος, ο χασιδισμός είναι το ακριβώς αντίθετο από αυτό που μας λέει. Δεν εμπεριέχει καμιά ασέβεια ( όποιος γνωρίζει μία έστω σχολή μυστικισμού που διδάσκει την ασέβεια ας μου την υποδείξει), αλλά αντιθέτως η ίδια η λέξη σημαίνει "ευσέβεια"..
Αν δεν κάνω λάθος :)

 
At 1/11/06 3:23 μ.μ., Blogger spiretos72 said...

Ομολογώ πως αγνοώ τα περί χασιδισμού, πάντως το πρόβλημα με την μετανάστευση έχει αρχίσει να ξεφεύγει. Είδα και μια ταινία (προφητική?) που παρουσίαζε έναν μελλοντικό κόσμο κατ' ευθείαν προβολή στο μέλλον του δικού μας και μάλλον τρομακτική φαίνεται η εικόνα. Τα παιδια των ανθρώπων την έλεγαν θαρρώ.

Αλήθεια η Ελλάδα έχει καμμια μεταναστευτική πολιτική?

 
At 1/11/06 4:55 μ.μ., Blogger doh said...

"Το πρόβλημα δεν είναι τόσο αν υπάρχει ή όχι η πίστη στον Θεό, αλλά αν η ιδέα του Θεού είναι ισχυρή και δίνει νόημα στη ζωή, ή παράλογη. Εγώ αισθάνομαι με δύναμη την ιδέα του Θεού.."

Ενώ εγώ από την άλλη δεν αισθάνομαι την ανάγκη να αντλήσω δύναμη από την ιδέα του Θεού, θα συμφωνήσω με το παραπάνω.Η ισχυρή ιδέα για το Θεό να δίνει νόημα στη ζωή κ όχι "νόημα" στο παραλογισμό.Αλλά πόσες φορές συνέβη αυτό? Όπως συνέβη κ με τις μεγάλες "δοξασίες"-ιδεολογίες του 20ου?-Ευτυχώς σκόρπισαν τα πάντα κατά το μεγάλο γύρισμα για τον 21ο (the tide ίs turnin'-21), κ ξέμειναν -σαν κατάρτια με σκισμένα πανιά που περιμένουν έναν σκίρωνα να φυσήξει- οι απανταχού "oπαδοί". Να ψάχνουν τη "μπάλα" μέσα στο "μεταβλητών οριο-συνόλων" νέο γήπεδο:τη παγκοσμιοποίηση

Κ όσο για την πρώτη παρατήρηση ότι "η ιστορία χαρακτηρίζεται από την τραγική αναγκαιότητα να πολεμά τη βαρβαρότητα με βάρβαρα μέσα"...Ναι, κ αυτό συμβαίνει..

Ο Κλάουντιο Μάγκρις όμως απ'ό,τι φαίνεται προσπαθεί να μη βαδίσει στα τυφλά.Ενδιαφέρουσες σκέψεις..

 
At 1/11/06 6:23 μ.μ., Blogger Rick said...

Για το πρόβλημα με τους μετανάστες έχει απόλυτο δίκιο ο Μάγκρις. Ακόμα βρισκόμαστε στην αρχή του φαινομένου. Δεν άρχισαν ακόμη να καταφτάνουν τα εκατομμύρια των πραγματικά πεινασμένων της Αφρικής και της Ασίας. Αυτό που ζούμε σήμερα είναι απλά το προοίμιο της μεγάλης εισβολής, που δεν ξέρω πότε θα αρχίσει.......

Το θέμα της πίστης και του θεού, χρειάζεται ένα ξεχωριστό ποστ. Σηκώνει πολλή συζήτηση το θέμα.

 
At 1/11/06 7:15 μ.μ., Blogger Elias said...

Τι δηλαδή πρεσβεύει ο κύριος αυτός, να αντικαταστήσουμε τον παρόν θεό, που απότυχε πλήρως στον ανθρωπιστικό τομέα, με έναν άλλο λίγο ποιο διαφορετικό, και έτσι όλα μας τα προβλήματα θα λυθούν. Έχω κουραστεί από τους Θεούς, τις μεγάλες ιδέες, τους μυστικισμούς, τα λόγια τα ασαφή. Ο άνθρωπος δεν μπορεί να σωθεί από κανένα παρά μόνο απ΄ τον εαυτό του. Αν εμείς σε αυτό τον κόσμο δεν συμφωνήσουμε να σεβόμαστε ο ένας τον άλλο, όχι γιατί κάποιος ύψιστος μας υποχρεώνει, αλλά για να κάνουμε την ζωή μας σε αυτό εδώ το τόπο υποφερτή, τότε τίποτα δεν μας σώνει.

 
At 1/11/06 10:08 μ.μ., Blogger CAESAR said...

«Αναμένω τη στιγμή που θα μιλάμε για μια Ευρώπη πραγματικά ενωμένη, που θα υπάρχει ένα Κοινοβούλιο για τους λαούς της, νόμοι που θα διέπουν ολόκληρη την ευρωπαϊκή κοινωνία και φυσικά μια ωριμότερη αντιμετώπιση της διαφορετικότητας του καθενός μας», υποστηρίζει ο Κλάουντιο Μάγκρις, που βρέθηκε στη Θεσσαλονίκη ως τιμώμενο πρόσωπο στη Διεθνή Εκθεση Βιβλίου (25-28 Μαΐου).

 
At 1/11/06 11:15 μ.μ., Anonymous BG said...

@σπιρετος72,
"Αλήθεια η Ελλάδα έχει καμμια μεταναστευτική πολιτική? "

και βέβαια έχει, με ονοματεπώνυμο,
σαμαράς.

 
At 2/11/06 5:31 π.μ., Blogger Anastasia said...

Ενδιαφέροντα τα αποσπάσματα αλλά σίγουρα μόνο μέσω του έργου του μπορούμε να κατανοήσουμε τον Μάγκρις. Επειδή μου προξένησε το ενδιαφέρον το ποστ σας διάβασα το σύνολο της συνεντευξης του και θεωρώ ότι ο τίτλος που διαλέξατε αντικατοπρίζει το πνεύμα, τουλάχιστον των λεγομένων του στη συνέντευξη αυτή.

Αν μου επιτρέπετε, παραθέτω ένα μικρό απόσπασμα από την ίδια συνέντευξη που θεώρησα ενδιαφέρον: "Η ιδεολογία είναι σημαντική γιατί προτρέπει στην αναζήτηση του νοήματος, αλλά λανθάνει και δεν το καταφέρνει [...] Η ιδεολογία είναι, δίχως αμφιβολία, μία βάρκα που βυθίζεται. Αλλά το ταξίδι είναι αληθινό. Είναι σαν να ταξιδεύει κανείς σε μια θάλασσα ψάχνοντας το νόημα της ζωής και της ιστορίας, με μια βάρκα που δεν μπορεί να φτάσει [πουθενά]"

 
At 2/11/06 7:45 π.μ., Anonymous bg said...

""Πριν από δύο ή τρία χρόνια, στο Μιλάνο, κάποιοι μουσουλμάνοι γονείς είχαν ζητήσει τα παιδιά τους να φοιτήσουν σε μια τάξη αποκλειστικά για μουσουλμάνους και οι σχολικές αρχές το δέχθηκαν. Είχα γράψει τότε ένα πολύ σκληρό άρθρο. Αν, όταν τα παιδιά μου ήταν μικρά, είχα ζητήσει να φοιτήσουν σε μια τάξη αποκλειστικά για καθολικούς, ο διευθυντής του σχολείου θα με είχε πετάξει έξω.""
Αυτά λέει ο Μάγκρις στο δεύτερο μέρος της σημαντικότερης παραγράφου και τα θεωρώ κλειδί στη κατανόηση των γεγονότων στην Αμάρυνθο Ευβοίας. Ο ρατσισμός βρίσκεται και στις δύο όχθες και παρουσιάζεται στην αδυναμία κατανόησης και απο τις δύο πλευρές

 
At 2/11/06 3:53 μ.μ., Blogger spiretos72 said...

Ο ρατσισμός (και η μισαλοδοξία/ξενοφοβία κλπ, κλπ) σαφώς βρίσκεται και στις δύο πλευρές. Απλά σε συγκρουσιακές καταστάσεις υπάρχει ο κίνδυνος η μια πλευρά να χάσει πολλά περισσότερα απ' ότι η άλλη. Οπότε σε αυτή πέφτει και ο κλήρος να κάνει τα περισσότερα για το ζήτημα.

Και εδώ θα έλεγα πως έχει μεγάλο ενδιαφέρον η δημιουργία και χρηματοδότηση ισλαμικών σχολείων απο την Βρετανική Κυβέρνηση. Η πρώτη πολιτική που άκουσα προς την σωστή κατεύθυνση. (ίσως υπάρχουν κι αλλες και να μην τις έχω πληροφορηθεί)

 

Δημοσίευση σχολίου

<< Home