Πέμπτη, Οκτωβρίου 05, 2006

Οι τέσσερις Αριστερές



Φτώχεια ιδεών. Από το περιβάλλον μέχρι τη μετανάστευση, κι από την παγκοσμιοποίηση μέχρι την Ευρώπη και το Τουρκικό, η σημερινή Αριστερά ελάχιστα πράγματα έχει να προτείνει. «What's left?». Not much.

Η λέξη της εποχής είναι «ελαστικότητα», η μεγαλύτερη ή μικρότερη δυνατότητα δηλαδή που έχει ένας εργοδότης να απολύει τους εργαζομένους στην επιχείρησή του. Όσο πιο «ελαστικές» είναι οι συνθήκες εργασίας, τόσο ταχύτερα μετατρέπεται η κοινωνία της εργασίας σε μια κοινωνία του ρίσκου, όπου είναι αδύνατο να κάνει κανείς σχέδια για το μέλλον. Απέναντι σε αυτή την εξέλιξη, η Αριστερά θα έπρεπε να αντιπροτείνει μια ενιαία στρατηγική. Αντί γι' αυτό, εμφανίζεται κατακερματισμένη, θρυμματισμένη, αδύναμη να προβάλει το δικό της όραμα, τις δικές της προτάσεις.

Τέσσερις τύπους Αριστεράς ξεχωρίζει σε άρθρο του στη χθεσινή Μοντ ο Γερμανός φιλόσοφος Ούλριχ Μπεκ, γνωστός από το βιβλίο του «Η Κοινωνία του Ρίσκου». Η πρώτη είναι η προστατευτική Αριστερά, με την οποία συγκλίνουν όλο και περισσότερο οι κομμουνιστές και οι οικολόγοι. Οι οπαδοί της Αριστεράς αυτής πιστεύουν ότι το προστατευτικό κοινωνικό κράτος έχει απάντηση για όλα και αρνούνται να καταλάβουν ότι η κρίση των κοινωνικών συστημάτων δεν είναι συγκυριακή. Σε μια εποχή όπου ο πληθυσμός γερνά και η ζήτηση των μισθωτών θέσεων εργασίας αυξάνεται αντιστρόφως ανάλογα με τον αριθμό τους, το να θεωρείς ιερό τον αριθμό και το ύψος των κοινωνικών επιδοτήσεων θέτει σε κίνδυνο ολόκληρη την κοινωνία.

Η δεύτερη Αριστερά, που αυτοπροσδιορίζεται σε αντίθεση με την πρώτη, είναι η νεοφιλελεύθερη. Χαρακτηριστικός της εκπρόσωπος, οι Νέοι Εργατικοί του Τόνυ Μπλαιρ. Αν και η Αριστερά αυτή αναζητεί μια νέα σχέση ανάμεσα στο εθνικό κράτος και την παγκοσμιοποιημένη αγορά, παραμένει προσκολλημένη σε μια εθνική προσέγγιση της πολιτικής. Και είναι παγιδευμένη στο εξής δίλημμα: υψηλή ανεργία για τον περιορισμό της φτώχειας (όπως στις περισσότερες ευρωπαϊκές χώρες) ή τεράστιες ανισότητες για να διατηρείται χαμηλά η ανεργία (όπως στις ΗΠΑ);

Ο τρίτος τύπος Αριστεράς δεν έχει μεγάλες διαφορές από την αντίστοιχη Δεξιά: πρόκειται για την Αριστερά-φρούριο, που δείχνει τα δόντια της στους μετανάστες και επιδιώκει την οικοδόμηση μιας Ευρώπης με ανάλογες αρχές. Η μόνη Αριστερά που αξίζει, γράφει ο Μπεκ, είναι η τέταρτη, η κοσμοπολίτικη. Οι βασικές της αρχές είναι ο καλύτερος διεθνής συντονισμός των πολιτικών στρατηγικών, ο αποτελεσματικότερος έλεγχος των τραπεζών και των χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων, η μείωση του φορολογικού ανταγωνισμού μεταξύ των κρατών και η στενότερη συνεργασία στους κόλπους των διεθνών οργανισμών. Ο κοσμοπολιτισμός δεν είναι μονάχα ένας ιδεαλισμός, αλλά και μια στρατηγική για την κατάκτηση της εξουσίας. Γιατί, όσο στενότερες αντιλήψεις διακρίνουν την πολιτική, τόσο αισθάνεται περισσότερο αιχμάλωτη της ανάγκης της να προσαρμόζεται στους λεγόμενους «νόμους της αγοράς». Και τόσο περισσότερο απομακρύνεται από την εξουσία.

12 Comments:

At 5/10/06 12:22 μ.μ., Blogger Jason said...

Για μένα οι αριστερές είναι δύο.
Η μία είναι η αυθεντική αριστερά, η κομμουνιστική αριστερά, η οποία όμως έχει μείνει πολλάάά χρονάκια πίσω και θα πρέπει να ξυπνήσει και να αλλάξει εμφάνιση.
Και η άλλη είναι η δήθεν σοσιαλιστική αριστερά, η οποία παντού στην Ευρώπη έχει λειτουργήσει ως δούρειος ίππος του καπιταλισμού.

Όσες και να είναι, πάντως, ασ' τα να πάνε είναι...

 
At 5/10/06 12:34 μ.μ., Blogger Κ. said...

"Ο κοσμοπολιτισμός δεν είναι μονάχα ένας ιδεαλισμός, αλλά και μια στρατηγική για την κατάκτηση της εξουσίας."

Κάποιοι ιδεαλισμοί δεν είναι κακοί που και πού. Ευτυχώς ο κοσμοπολιτισμός είναι πέρα από πολιτικούς διαχωρισμούς.

Υπάρχει και η "κυνική αριστερά". "Άσπρη γάτα, μαύρη γάτα..."

 
At 5/10/06 1:08 μ.μ., Blogger ιχνηλάτης said...

Χαίρομαι ιδιαίτερα που οι πολύμηνες προσπάθειες μου στις Διαστάσεις για την προπαγάνδιση της Κοσμοπολίτικης Αριστεράς ( ως πρώην..Κοσμοπολίτης :) έπεισαν τον Μπεκ :))

Μένει να πείσω και τον Μπους, που υπέγραψε χθες το νόμο για την ανέγερση ενός τείχους 1200 χλμ στα σύνορα με το Μεξικό..

Μάλλον ξέχασε την ιστορική ατάκα ενός άλλου ρεπουμπλικανού αμερικανού προέδρου, του Ρήγκαν, για το τείχος του Βερολίνου..

Mr Bush, don't build this wall !

 
At 5/10/06 1:20 μ.μ., Blogger libertarian said...

Πραγματικά δεν βλέπω γιατί η οικονομική ισότητα είναι issue για την αριστερά; Είναι ένα μάτσο ζηλιάριδες; Τι με νοιάζει εμένα τώρα αν βγάζει ο δίπλα παραπάνω από εμένα αν τα έβγαλε με το σπαθί του; Πόσα βγάζω εγώ είναι το θέμα. Δεν θα επαναστατήσω αν πχ ο άλλος έχει 5 κότερα ή σπίτια ενώ εγώ έχω ένα μονάχα. Ούτε θα ζητήσω από το Κράτος να του πάρει τα 4 για να αισθανθώ εγώ καλύτερα, μου είναι εντελώς αδιάφορο πόσα κότερα έχει από την στιγμή που δεν με κλέβει.

Το θέμα είναι να μην υπάρχουν φτωχοί (δεν εννοώ σε σχέση με τους άλλους, εννοώ πραγματικά φτωχοί. Αλλιώς και αυτός που έχει ένα κότερο είναι "φτωχός" σε σχέση με αυτόν που έχει 5), όλοι οι άνθρωποι να μπορούν να ζήσουν αξιοπρεπώς, από εκεί και πέρα το πόσα θα βγάλ εξαρτάται από αυτό που προσφέρουν στους άλλους ανθρώπους.

 
At 5/10/06 4:17 μ.μ., Blogger nik-athenian said...

Μιχάλη καλό για ένα σύντομο ποστ.
Θα ήθελα να επέστρεφες όποτε μπορέσεις στον Μπεκ και πιο συγκεκριμένα στην "κοινωνία του ρίσκου".
Νομίζω ότι είναι από τις αναλύσεις που αξίζουν να προβάλλονται.

 
At 5/10/06 10:58 μ.μ., Blogger Spirit said...

Hi, I've enjoyed visiting your blog. I am trying to get a site up and running similar the Mexico Travel blog.

 
At 5/10/06 11:12 μ.μ., Blogger aktaion said...

Οι έννοιες δεξιά και αριστερά μπορεί κάποτε να έβαλαν σε τάξη την πολιτική μας σκέψη αλλά έχω την αίσθηση ότι ποια έχουν εξαντληθεί. Χαρακτηριστικό παράδειγμα το κομουνιστικό μας κόμμα που έχει για πρόεδρο, μια κομουνίστρια παλαιάς κοπής και αντιπρόεδρο μια γνήσια ακροδεξιά εθνικίστρια. Ζούμε στον αιώνα της οπισθοδρόμησης. Απίθανες θρησκευτικές θεωρίες, τόσο στον ανατολικό όσο και στο δυτικό κόσμο, έχουν υποκαταστήσει το διάλογο. Έχω την αίσθηση πως το ζητούμενο δεν είναι ποια η μια υπερθεωρία που να καλύπτει τα πάντα, μια νέα αποκάλυψη, αλλά η κοινή λογική.

 
At 5/10/06 11:43 μ.μ., Blogger CAESAR said...

Δυνατό το τρίπτυχο της σελίδας 52 σήμερα, & στους Δρόμους, & στα Πρόσωπα & στις Διαστάσεις.

 
At 5/10/06 11:52 μ.μ., Blogger Πάνος said...

Άλλαξαν, όπως τους βόλευε, και την παγιωμένη στην πράξη σημασία των λέξεων

Θουκυδίδης, Γ' 82

(η μετάφραση δική μου)

 
At 6/10/06 12:30 π.μ., Blogger Μαύρο πρόβατο said...

aktaion said:

κομουνιστικό μας κόμμα που έχει για πρόεδρο, μια κομουνίστρια παλαιάς κοπής και αντιπρόεδρο μια γνήσια ακροδεξιά εθνικίστρια.

ποιάς χώρας;

 
At 6/10/06 10:04 π.μ., Blogger Tassos said...

@ lib: Η μεγάλη ανισότητα είναι ζήτημα και για την αριστερά και για τη δημοκρατία.

Επίσης το πώς δημιουργείται η όποια ανισότητα παίζει ρόλο στη μακροπρόθεσμη "υγεία" ενός κράτους. Γιατί ενώ μπορεί - και κατά τη γνώμη μου ίσως και να πρέπει - να είναι αποδεκτή η ανισότητα που προκύπτει από την επιχειρηματικότητα/εργατικότητα, αντίθετα δεν μπορεί να είναι αποδεκτή η ανισότητα που προέρχεται από την αμοιβή των executives με 300 φορές το μισθό του απλού εργαζόμενου. Ειδικά όταν οι αποτυχημένοι executives παίρνουν με την απόλυσή τους και το "χρυσό αλεξίπτωτο".

The corporate world is as rotten as the government, και τουλάχιστο την τελευταία μπορούμε και να την αλλάξουμε!

 
At 6/10/06 1:07 μ.μ., Blogger ΚΑΠΙΤΑΛΙΣΤΙΚΟ ΚΟΥΜΜΟΥΝΙ said...

Ένα πεδίο που θα μπορούσε να λειτουργήσει η τέταρτη αριστερά, είναι η συνεργασία των Ευρωπαϊκών συνδικάτων για πιέσεις προς την εννοποιημένη ευρωπαϊκή οικονομική διοίκηση.

 

Δημοσίευση σχολίου

<< Home