Πέμπτη, Σεπτεμβρίου 28, 2006

Το παιχνίδι των ταυτοτήτων



Δεκάδες βιβλία, ταινίες και θεατρικά έργα είναι αφιερωμένα στον άνθρωπο που ο Ενρίκο Φέρμι, ο «πατέρας» του πρώτου ατομικού αντιδραστήρα, είχε χαρακτηρίσει ισάξιο του Γαλιλαίου και του Νεύτωνα. Αλλά η καινούργια θεωρία για τη μυστηριώδη εξαφάνισή του είναι η πιο γοητευτική απ' όλες.

Τη νύχτα της 27ης προς 28η Μαρτίου 1938, ο 32χρονος φυσικός Ετόρε Μαγιοράνα επιβιβάστηκε στο Παλέρμο σ' ένα πλοίο που επρόκειτο να τον μεταφέρει την άλλη μέρα το πρωί στη Νάπολη. Όμως κανείς δεν τον είδε να αποβιβάζεται. Ούτε βρέθηκε ποτέ το πτώμα του. Ο μοναχικός Μαγιοράνα, που στη σύντομη ζωή του είχε εντυπωσιάσει την παγκόσμια επιστημονική κοινότητα με τις θεωρίες του για τον πυρήνα του ατόμου και το νετρίνο, απλώς εξαφανίστηκε. Αυτοκτόνησε; Δολοφονήθηκε; Έπεσε θύμα απαγωγής; Πολλά είναι τα σενάρια που έχουν κυκλοφορήσει. Στο βιβλίο του «Η εξαφάνιση του Μαγιοράνα» (1975), ο Λεονάρντο Σάσα διατυπώνει την υπόθεση ότι ο Σικελός ερευνητής διείδε τις συνέπειες των ερευνών του για το άτομο και κατέφυγε σ' ένα μοναστήρι. Σε ένα άλλο βιβλίο, με τίτλο «Κρατική υπόθεση η εξαφάνιση του Μαγιοράνα;» (1999), ο ιστορικός των επιστημών Ουμπέρτο Μπαρτότσι υποστηρίζει ότι ο φυσικός (που είχε «φλερτάρει» με τους Ναζί στη διάρκεια ενός ταξιδιού του στη Λειψία) είτε απήχθη από πράκτορες του Γ' Ράιχ είτε δολοφονήθηκε από τις αμερικανικές μυστικές υπηρεσίες. Στην Αργεντινή ισχυρίζεται ότι ανακάλυψε τα ίχνη του ο Καταλανός πανεπιστημιακός Ζόρντι Μπονέλς («Η δεύτερη εξαφάνιση του Μαγιοράνα», 2004).

Ο χαμένος φυσικός έγινε ήρωας θεατρικών έργων, όπως «Οι Φυσικοί» του Φρίντριχ Ντύρενματ και «Μια ημέρα του Μαρτίου» του Μπρούνο Ρούσσο, ενώ έχει «παίξει» και σε πολλά κόμικς. Εκατό ακριβώς χρόνια μετά τη γέννησή του, ένας Ουκρανός φυσικός έρχεται τώρα να υποστηρίξει μια νέα, εκ πρώτης όψεως εξωφρενική θεωρία. Ο Μαγιοράνα εφάρμοσε απλώς στον εαυτό του τις αρχές της ειδικότητάς του, γράφει στη ρωσική επιθεώρηση Priroda ο Όλεγκ Ζασλάφσκι, ειδικός για τη φυσική της βαρύτητας στο Πανεπιστήμιο Καραζίν-Χαρκίβ. Σύμφωνα με τους νόμους της κβαντικής φυσικής, ο κόσμος (των σωματιδίων) διέπεται από τους κανόνες των πιθανοτήτων και όχι από βεβαιότητες. Ο Μαγιοράνα, που διάβαζε με μανία Πιραντέλλο και είχε γοητευτεί από το παιχνίδι των ταυτοτήτων, πέρασε έτσι κατά κάποιον τρόπο σε μια υπέρθεση καταστάσεων (ζωντανός, νεκρός, εξαφανισμένος κ.λπ.). Έπαιξε τον ρόλο της γάτας στο περίφημο πείραμα του Σρέντινγκερ. Μια γάτα κλείνεται σε ένα κουτί μαζί με ένα σωματίδιο που μπορεί να υπάρχει ταυτοχρόνως σε δύο διαφορετικές καταστάσεις. Με τη βοήθεια ενός πολύπλοκου μηχανισμού, η τύχη της γάτας είναι συνδεδεμένη μ' εκείνη του σωματιδίου. Έτσι, όσο δεν ανοίγουμε το κουτί μπορεί να είναι είτε ζωντανή είτε νεκρή.

«Ίσως να υπάρχουν κόσμοι στους οποίους ο Μαγιοράνα αυτοκτόνησε», λέει ο Ζασλάφσκι στη Λιμπερασιόν. «Ίσως όμως να υπάρχουν κι άλλοι κόσμοι στους οποίους κατάφερε να επιβιώσει».

10 Comments:

At 28/9/06 12:45 μ.μ., Blogger μικρό λυκάκι said...

Νά πεθάνει-
δέν μπορείς να το κάνεις αυτό σε μιά γάτα.
Γιατί τί μπορεί να κάνει μία γάτα σ'ένα άδειο διαμέρισμα;
Να σκαρφαλώνει στούς τοίχους;
Να τρίβεται πάνω στά έπιπλα;
Τίποτα δέν δείχνει εδώ διαφορετικό
κι όμως τίποτα δέν είναι τό ίδιο.
Τίποτα δέν μετακινήθηκε
κι όμως υπάρχει πιό πολύς χώρος.
Καί τίς νύχτες δέν ανάβουν τίς λάμπες.

Βήματα πάλι στό κλιμακοστάσιο
όμως δέν είναι τα ίδια.
Τό χέρι πού αφήνει το ψάρι στό πιάτακι
κι αυτό ακόμα έχει αλλάξει.

Κάτι δέν αρχίζει
στή συνηθισμένη ώρα του.
Κάτι δέν συμβαίνει όπως θα'πρεπε.
Κάποιος ήταν πάντοτε,πάντοτε εδώ
κι έπειτα εξαφανίστηκε
καί μένει πεισματικά άφαντος.

Ολα τα συρτάρια πέρασαν από έλεγχο.
Ολα τα ράφια εξερευνήθηκαν.
Οι ανασκαφές κάτω απ'το χαλί
δέν απέδωσαν τίποτα.
Ακόμα καί μιά εντολή παραβιάστηκε,
μ'όλα τα χαρτιά σκορπισμένα παντού.
Τί απόμεινε να κάνουμε;
Μόνο ύπνο καί αναμονή.

Περίμενε μόνο μέχρι να εμφανισθεί,
αφησέ τον μόνο να σού δείξει το προσωπό του.
Δέν θα πάρει κάποτε ένα μάθημα
γι'αυτό που δέν πρέπει να κάνεις
σε μιά γάτα;
Κοντοζυγωσέ τον
σα να το κάνεις απρόθυμα
καί πάντοτε αργοκίνητα
πάνω σε φανερά πληγωμένες πατούσες
κι όχι πηδηματάκια καί νιαουρίσματα,
τουλάχιστο στήν αρχή.

Βισουάβα Σιμπόρσκα
Γάτα σ'ένα άδειο διαμέρισμα

 
At 28/9/06 3:40 μ.μ., Blogger ιχνηλάτης said...

Αλλά η καινούργια θεωρία για τη μυστηριώδη εξαφάνισή του είναι η πιο γοητευτική απ' όλες.

Οταν διάβασα τη φράση δεν μπορούσα να φανταστώ τη συνέχεια και το τέλος.

Υπέροχο. Γοητευτικό. Αιχμαλωτίζει τη φαντασία.

 
At 28/9/06 4:41 μ.μ., Blogger Jason said...

Όντως γοητευτικό και πολύ ενδιαφέρον.

 
At 28/9/06 4:42 μ.μ., Blogger Κ. said...

Δυστυχώς για τους ποιητικά σκεφτόμενους ο Χώκιν έχει πεί "When i hear of Schrodinger's cat I reach for my gun". Για τον Μαγιοράνα, επίσης δυστυχώς, δεν ξέρω τίποτα ουσιώδες να πώ...

 
At 28/9/06 5:24 μ.μ., Blogger gb said...

Ψηφίζω Σάσα , όχι Σρέσινγκερ

"«Η εξαφάνιση του Μαγιοράνα» (1975), ο Λεονάρντο Σάσα διατυπώνει την υπόθεση ότι ο Σικελός ερευνητής διείδε τις συνέπειες των ερευνών του για το άτομο ......."

Διείδε τις συνέπειες των ερευνών.

 
At 28/9/06 6:30 μ.μ., Blogger Tassos said...

Μιχάλη, μέχρι να ανοίξουμε το κουτί η γάτα δεν "είναι είτε νεκρή είτε ζωντανή". Η γάτα είναι ταυτόχρονα ζωντανή και νεκρή.

 
At 28/9/06 10:45 μ.μ., Blogger aktaion said...

Βλέπω τη γάτα στη βεράντα
Μήπως είναι ο Μαγιοράνα!!!

 
At 28/9/06 10:59 μ.μ., Blogger CAESAR said...

F. Duerrenmatt "The Physicists" New York: Crown, 1954.
Σ΄αυτό το έργο (θεατρικό) τρείς φυσικοί συζητούν για τους τρόπους και τα μέσα, τα κατάλληλα για την πρόοδο της φυσικής, ενώ συγχρόνως προφυλάσσουν την ανθρωπότητα από τις επιπτώσεις που θα είχε η ιδιοποίηση των αποτελεσμάτων αυτής της προόδου από την πολιτική εξουσία. Βγαίνει τελικά το συμπέρασμα, πως δεν τους μένει παρά μία μόνο τακτική, που την έχει κιόλας υιοθετήσει ο ένας από τους τρείς: αποφασίζουν όλοι να παραστήσουν τους τρελούς, να κρυφτούν σ΄ένα άσυλο ψυχοπαθών. Στο τέλος του έργου, έτσι το θέλει η μοίρα, και το ύστατο αυτό καταφύγιο αποδείχνεται ψευδαίσθηση: η ίδια η διευθύντρια του ασύλου υποκλέπτει τα αποτελέσματα και αποκτά την παγκόσμια εξουσία.
Τό έργο του Duerrenmatt μας οδηγεί σε μια τρίτη αντίληψη για την επιστημονική δραστηριότητα: πως η επιστήμη προοδεύει ανάγοντας την πολυπλοκότητα του πραγματικού σε μια λανθάνουσα απλότητα. Αυτό που ο φυσικός Moebius προσπαθεί να κρύψει σ΄ένα τρελοκομείο, είναι το γεγονός ότι έλυσε το πρόβλημα της βαρύτητας, ανακάλυψε την ενοποιητική θεωρία των στοιχειωδών σωματιδίων και τελικά, την Αρχή της Παγκόσμιας Ανακάλυψης, την πηγή της απόλυτης εξουσίας.
[Τάξη μέσα από το χάος]
Ilya Prigogine-Isabelle Stengers

 
At 28/9/06 11:58 μ.μ., Blogger nik-athenian said...

Ας αποκλείσουμε αγαπητέ Watson μερικές εκδοχές.

Δεν μπορεί να αποσύρθηκε με τύψεις συνείδησης για τα πυρηνικά όπλα. Το 1938 η ιδέα της σχάσης των πυρήνων ήταν ακόμα αγέννητη. Και στις ΗΠΑ και στη Βρετανία και στη Γερμανία. Ούτε ο ίδιος ο Ettore Majorana δούλευε σε τέτοια projects.

Δεν μπορεί να αυτοκτόνησε. Οι δικοί του και ο εξομολογητής του είπαν ότι ήταν πιστός καθολικός και τον τελευταίο καιρό είχε ισχυρή έλξη προς τη θρησκευτική ζωή. Εξάλλου την τελευταία του εβδομάδα είχε αναλάβει από την τράπεζα τις οικονομίες του. Πράξη που μάλλον δεν αφορά ένα μελλοντικό αυτόχειρα.

Δεν μπορεί να τον σκότωσαν οι Αμερικάνοι. Επισκεπτόταν τον Fermi και δούλευαν μαζί. Ο Φέρμι δούλευε για τις ΗΠΑ. Εξάλλου κατά τη διάρκεια του project Manhatan της κατασκευής της βόμβας, Αμερικανοί στρατηγοί τον αναζήτησαν για να συμμετάσχει.

Όλα δείχνουν-όπως είπαν και οι δικοί του αργότερα- ότι μάλλον κατέφυγε σε μοναστήρι και ιδιοφυής όπως ήταν εξαφάνισε τα ίχνη του.
Ευτυχώς που δεν υπήρχε τα χρόνια εκείνα η Νικολούλη να τον ανακαλύψει παρά τη θέλησή του.

 
At 11/7/16 4:47 π.μ., Blogger xjd7410@gmail.com said...

polo ralph lauren outlet
nike air max 90
jordans for sale
ralph lauren polo outlet
jordan 11s
true religion shorts
jordan retro
timberland boots
louis vuitton outlet
ray ban sunglasses
replica watches
ralph lauren outlet
air jordans
coach outlet
mont blanc
louis vuitton handbags
polo ralph lauren outlet
nike uk
coach canada
lebron 12
christian louboutin outlet
louis vuitton handbags
fitflops
coach outlet
toms shoes
christian louboutin sale
coach outlet
nike free run
insanity workout
gucci handbags
nike air max
oakley sunglasses
coach outlet
jordan 3
louis vuitton outlet
nike sb
toms outlet
michael kors outlet
ray ban outlet
ralph lauren outlet
2016.7.11haungqin

 

Δημοσίευση σχολίου

<< Home