Τρίτη, Σεπτεμβρίου 19, 2006

Πάρα πολλά, πάρα πολύ νωρίς



Την τελευταία δεκαετία, τα δημοτικά σχολεία της Ιαπωνίας καταργούν σταδιακά το διάβασμα στο σπίτι. Στην Αμερική και την Ευρώπη, αντίθετα, οι μαθητές καλούνται να διαβάζουν όλο και περισσότερο. Ποια από τις δύο σχολές έχει δίκιο;

Καθηγητής Ψυχολογίας στο Ντιουκ, ο Χάρις Κούπερ συγκεντρώνει στο βιβλίο του «Μάχη για το Διάβασμα στο Σπίτι» όλες τις μελέτες που έχουν γίνει για το θέμα αυτό σε όλες τις βαθμίδες του σχολείου. Για τους μαθητές του Δημοτικού, το συμπέρασμα είναι ότι δεν υπάρχει καμιά σχέση ανάμεσα στον χρόνο που διαθέτει ένας μαθητής για διάβασμα στο σπίτι και την επιτυχία του στο σχολείο.

Ο μόνος τομέας στον οποίο οι μαθητές που διαβάζουν στο σπίτι πάνε καλύτερα από εκείνους που δεν διαβάζουν, είναι το μάθημα που μελέτησαν την προηγουμένη του τεστ. Αλλά το συγκριτικό αυτό πλεονέκτημα εξαφανίζεται αν δει κανείς το ζήτημα σε μακροπρόθεσμη κλίμακα. Για τους μεγαλύτερους μαθητές, η εικόνα είναι κάπως διαφορετική, αν και όχι ριζικά: ο χρόνος που διαβάζουν στο σπίτι έχει θετικό αποτέλεσμα στους βαθμούς τους, αλλά όχι και στις επιδόσεις τους στα τεστ.

Παρά τα αποτελέσματα αυτά, ο Κούπερ εξακολουθεί να υποστηρίζει τον «κανόνα των 10 λεπτών»: 10 λεπτά διάβασμα στο σπίτι για τους μαθητές του νηπιαγωγείου και της πρώτης τάξης, με 10 επιπλέον λεπτά για κάθε τάξη. Η συντηρητική αυτή γραμμή βρίσκει τελείως αντίθετο έναν άνθρωπο που έχει γράψει πολλά αιρετικά βιβλία για την εκπαίδευση, τον Άλφι Κον. «Μερικές φορές ξεχνάμε ότι κάτι που είναι καταστροφικό όταν γίνεται σε υπερβολικό βαθμό δεν είναι κατ' ανάγκην αβλαβές όταν γίνεται με μετριοπάθεια», γράφει στο τελευταίο του βιβλίο με τίτλο «Ο μύθος του διαβάσματος στο σπίτι». Πολλά είναι τα πλεονεκτήματα που έχουν κατά καιρούς αναφερθεί για το περίφημο homework: οδηγεί στην επιτυχία, δημιουργεί καλές συνήθειες, διδάσκει τα παιδιά να παίρνουν πρωτοβουλίες, είναι καλύτερο από τα ηλεκτρονικά παιχνίδια ή οτιδήποτε άλλο κάνουν στον ελεύθερο χρόνο τους.

Τίποτα απ' όλα αυτά δεν έχει αποδειχθεί, τονίζει ο συγγραφέας. Γιατί λοιπόν να επιμένουμε σε μια αυθαιρεσία; Γιατί να είναι το διάβασμα στο σπίτι ο κανόνας και όχι η σπάνια εξαίρεση; Μήπως ο πραγματικός λόγος δεν έχει καμιά σχέση με την εκπαίδευση, αλλά είναι να συνηθίζουν τα παιδιά από μικρά στις πολλές ώρες εργασίας που θα κληθούν να δουλέψουν όταν μεγαλώσουν;

«Μήπως ζητάμε από τα παιδιά μας πάρα πολλά, πάρα πολύ νωρίς;», αναρωτιόταν πριν από μια εβδομάδα στο εξώφυλλό του το Νιούζγουικ. Η πίεση στα παιδιά δεν ασκείται μόνο από τους δασκάλους, αλλά και από τους γονείς. Η δικαιολογία είναι γνωστή: όλα γίνονται για το «καλό» τους. Γιατί λοιπόν τα Γιαπωνεζάκια μοιάζουν πιο χαλαρά και πιο χαρούμενα από τα Αμερικανάκια;

11 Comments:

At 19/9/06 1:15 μ.μ., Blogger Marilina said...

ομολογώ ότι αυτό που γράφεις δεν το ήξερα. Είχα διαβάσει αντίθετα, ότι στην ιαπωνία οι μαθητές διαβάζουν πάρα πολύ και η παραπαιδεία ανθεί.

Στο παιδαγωγικό, αυτό που μας έλεγαν είναι ότι η δουλειά γίνεται στο σχολέιο, και για το σπίτι δίνουμε μια-δυο ασκήσεις μόνο και μάλιστα μετριας δυσκολίας. Έτσι κι αλλιως αν ειανι πολελσ τις κανουν οι γονεις

 
At 19/9/06 2:18 μ.μ., Anonymous scalidi said...

Εδώ στην Ελλάδα έχουμε φορτώσει τους μαθητές με τόση ταλαιπωρία που αυτή δεν εξαντλείται στο χώρο του σχολείου, αλλά αρχίζει μετά απ' αυτό, στα φροντιστήρια, τα ιδιαίτερα κλπ. Φοβάμαι ότι δεν έχουν καμία αντοχή να διαβάσουν σπίτι τους και δη να γνωρίσουν τη λογοτεχνία και να γίνουν λάτρεις της...Τι κρίμα! Μόνο κατά τύχη -και μεγάλη τύχη- γίνεται κανείς βιβλιόφιλος, κανένα περιβάλλον δεν τον ενθαρρύνει.

 
At 19/9/06 5:22 μ.μ., Blogger μικρό λυκάκι said...

Πρώτες μέρες...η φωτογραφία τού μικρού κυρίου τα λέει όλα!
Ας μήν κρυβόμαστε.Ενώ θα μπορούσε να είναι έξω καί να κάνει χιλιάδες συναρπαστικά ή χρήσιμα πράγματα αυτός πρέπει να διαβάσει σχολικά βιβλία!
(δέν έχει γράψει όλα τα σχολικά βιβλία ο Terry Deary,ούτε ο Mark Twain,ούτε ο Rene Goscigny,ούτε η Rowling!Δυστυχώς!)
Τό πέρασμα από τίς διακοπές στήν καθημερινή πραγματικότητα δέν είναι πάντα μία απλή υπόθεση.Ισως γι αυτό κάθε χρόνο τέτοια εποχή διαβάζουμε τέτοια άρθρα.
Γιά τα παιδιά όπως και γιά μάς τούς ενήλικες είναι το τέλος μιάς αίσθησης ελευθερίας πού είχαν τήν ευκαιρία να βιώσουν,να νιώσουν,να απολαύσουν.
Πώς μπορούν λοιπόν,οι γονεις,πέρα από το οποιοδήποτε εκπαιδευτικό σύστημα,οι οποίοι αποτελούν σημαντικά μοντέλα συμπεριφοράς,να μεταμορφώσουν τή μετάβαση αυτή;
Να τή μεταμορφώσουν από έναν βίαιο εξαναγκασμό σε ένα αυστηρό σχολικό πλαίσιο,σε μία ομαλή προσαρμογή στή σχολική καθημερινότητα πού δέν θα στερεί ούτε θα απειλεί τήν παιδική ελευθερία.
Ετσι ώστε να μειώσουν το άγχος προσαρμογής τού παιδιού καί να το κινητοποιήσουν να διαβάσει πιό αποτελεσματικά,όπου κι αν διαβάζει.
1.Σταδιακή προσαρμογή:οι "τακτικές" τού άρθρου μού δίνουν τήν αίσθηση ψυχικού βομβαρδισμού!
Ενας διάλογος μεταξύ παιδιού καί γονιού λίγες μερες πρίν τήν έναρξη τού σχολείου θα εξοικειώσει το παιδί με τήν έννοια ενός "προσωρινού τέλους" καί μιάς "σημαντικής αρχής".
2.Ιεράρχηση στόχων:
Είναι απλό:κάθε μέρα προετοιμάζουμε το μάθημα τής επόμενης.Η στό σπίτι ή στό σχολείο.
3.Γονεικά όρια:
Αναγκαία προυπόθεση από τήν πλευρά τών γονιών είναι η αποφυγή στάσεων καί συμπεριφορών πού βασίζονται είτε σε μία ανευ όρων ελευθερία είτε σε μία ευνουχιστική αυστηρότητα.
Μία οριοθετημένη στάση ανάμεσα στά δύο πού θα σέβεται τήν ανάγκη τού παιδιού γιά παιχνίδι καί ελευθερία στήν έκφραση τής σκέψης καί τού συναισθήματος ,όσο καί μία πειθαρχία πού θα αποτελεί σημαντικό κίνητρο συμπεριφοράς.
4.Υπάρχει καί κάτι άλλο πού βιώνουμε τέτοιες εποχές:είναι οι περισσότερες ώρες τηλεόρασης.
Η τηλεοπτική εικόνα απειλεί με τήν αγριότητά της τήν ψυχή τών παιδιών.
Τα παιδιά ταυτίζονται με τα θύματα καί φοβούνται γιά τη δική τους ζωή.
Τό να κλείσουμε τήν τηλεόραση είναι μία απλουστευμένη λύση:το απαγορευμένο εύκολα μεταμοφώνεται σε ελκυστικό.
Οι γονείς είναι καλό να είναι κοντά στα παιδιά τους ,να "φιλτράρουν" τήν τηλεοπτική εικόνα,να μοιράζονται μαζί τους τίς τραυματικές σκηνές τής τηλεόρασης και να τα παροτρύνουν να εκφράζουν ελεύθερα τούς φόβους καί τίς λύπες τους.
--------------------------

Λίγοι απ'αυτούς έφταναν τα τριάντα.
Τα γηρατειά ήταν το προνόμιο τών βράχων καί τών δέντρων.
Η παιδική ηλικία τελείωνε τόσο γρήγορα όσο μεγαλώνουν τα λυκόπουλα.
Ο καθένας έπρεπε να βιαστεί,να προλάβει τη ζωή πρίν βασιλέψει ο ήλιος,πρίν πέσει το πρώτο χιόνι.

Δεκατριάχρονες να ανατρέφουν παιδιά,
τετράχρονοι να πλησιάζουν αθόρυβα τίς φωλιές τών πουλιών στούς θάμνους,
να οδηγούν τούς κυνηγούς στά είκοσι-αυτοί δέν υπάρχουν πιά,εχουν πεθάνει από τότε.
Οι στόχοι τού απείρου έλιωσαν γρήγορα.
Οι μάγισσες μάσησαν τα μάγια με όλα τα δόντια τής νεότητας ανέπαφα.
Ενας γιός έμπαινε στήν ανδρική ηλικία κάτω από το βλέμμα τού πατέρα του.
Κάτω από τα ανέκφραστα μάτια τού παππού γεννιόταν ο εγγονός.

Κι άλλωστε δέν μετρούσαν τα χρόνια.
Μετρούσαν δίχτυα,απόχες,καλύβες καί τσεκούρια.
Ο χρόνος,τόσο γενναιόδωρος σε κάθε μικρούλικο αστέρι στόν ουρανό,
τούς άπλωνε ένα σχεδόν άδειο χέρι καί γρήγορα το έπειρνε πίσω σα νάταν η χειρονομία πολύ μεγάλη.
Ενα βήμα παραπάνω,δυό βήματα παραπάνω,
δίπλα στόν ακτινοβόλο ποταμό πού αναδυόταν απο το σκοτάδι καί χανόταν μές στό σκοτάδι.

Δέν υπήρχε στιγμή να παέι χαμένη,
ούτε καθυστερημένες ερωτήσεις
ούτε αργοπορημένες αποκαλύψεις,
εκτός από εκείνες πού δοκιμάζονταν στόν χρόνο.
Η σοφία δέν μπορούσε να περιμένει τα γκρίζα μαλλιά.
Επρεπε να βλέπει ξεκάθαρα προτού δεί το φώς και να ακούει κάθε φωνή προτού ακουστεί.

Καλό καί κακό-
λίγα ήξεραν γι αυτά,όμως τα ήξεραν όλα:
όταν θριαμβεύει το κακό,
το καλό τρέχει να κρυφτεί,
όταν το καλό φανερώνεται τότε το κακό μένει κρυμμένο.
Δέν γίνεται να κατακτήσουμε κανένα από τα δυό ή να τά απορρίψουμε παραβλέποντας τήν επιστροφή τους.
Και γι αυτό,άν υπήρχε χαρά,τότε με μιά αίσθηση φόβου,
άν υπήρχε απόγνωση,τότε όχι χωρίς κάποια ήρεμη ελπίδα.
Η ζωή,κι άν μάς τύχει μακρόχρονη,θα είναι πάντοτε μιά σύντομη ζωή.
Πολύ σύντομη γιά να τής φορτώνουμε οτιδήποτε άλλο.

Βισουάβα Σιμπόρσκα
Η σύντομη ζωή τών προγόνων μας.

 
At 19/9/06 6:19 μ.μ., Blogger Πάνος said...

Στην ερώτηση του Νιούσγουϊκ (διάβαζα το άρθρο φωναχτά, για να το συζητήσουμε με τη σύζυγο) ο μικρός Αρίστος απάντησε αυθόρμητα:

-Ναι!

 
At 19/9/06 7:52 μ.μ., Blogger Jason said...

Και ποιος λέει ότι "τα Γιαπωνεζάκια μοιάζουν πιο χαλαρά και πιο χαρούμενα από τα Αμερικανάκια"...;

Εγώ νομίζω ότι οι Αμερικάνοι είναι οι βασιλιάδες της καθημερινότητας.
Σίγουρα η φράση αυτή αναφέρεται σε μία πολύ μικρή μειονότητα του πληθυσμού.

Εγώ θα έλεγα ότι τα Γιαπωνεζάκια δείχνουν πιο αγχωμένα από τα Αμερικανάκια.
Χωρίς να κάνω, βέβαια, ιδιαίτερη παρέα ούτε με τα μεν ούτε με τα δε...

 
At 19/9/06 8:02 μ.μ., Blogger Μιχάλης Μητσός said...

Σχήμα λόγου ήταν, βρε Ιάσων. Εψαχνα για τέλος. Λογικά, όμως, έτσι πρέπει να είναι, αφού τα Γιαπωνεζάκια διαβάζουν λιγότερο στο σπίτι.

 
At 19/9/06 11:38 μ.μ., Blogger antvol said...

Πάντως, πριν αναρωτηθούμε αν τα παιδιά πρέπει ή δεν πρέπει να διαβάζουν στο σπίτι, ας αναρωτηθούμε τι μαθαίνουν στο σχολείο, από ποιους δασκάλους, με ποιο πρόγραμμα ... Κι όταν καταλήξουμε στο συμπέρασμα ότι οι πρωινές ώρες περνάνε όμορφα και αποδοτικά, κοντά σε ανθρώπους που αγαπούν πραγματικά τη δουλειά τους κι έχουν εκπαιδευτεί έτσι ώστε όχι μόνο να θέλουν, αλλά και να μπορούν να μεταδίδουν γνώσεις και να ανοίγουν ορίζοντες, τότε βεβαίως ας μελετήσουμε όχι μόνο το γιαπωνέζικο μοντέλο, αλλά και οποιοδήποτε άλλο μας φαίνεται ενδιαφέρον.

 
At 20/9/06 12:02 π.μ., Blogger N.Ago said...

Το διάβασα το κείμενο με τις κόρες μου και, μάλλον, δεν γλιτώνω το…Γιαπονέζομα!

 
At 20/9/06 12:02 π.μ., Blogger N.Ago said...

Αυτό το σχόλιο αφαιρέθηκε από έναν διαχειριστή ιστολογίου.

 
At 20/9/06 12:47 π.μ., Blogger aktaion said...

Στα σχολεία γίνεται μέτρια έως κακή εργασία από τους καθηγητές, με αποτέλεσμα να στρέφονται τα παιδιά στα ιδιαίτερα. Ο ποιο αποδοτικός τους χρόνος πνίγεται στην ανία της κακής διδασκαλίας και έπειτα η κούραση τον πολλών ωρών εργασίας κάνει τα παιδιά να μισήσουν τελικά το αντικείμενο της εκπαίδευσης. Κακή παιδεία σημαίνει κακό μέλλον για ένα κράτος.

 
At 20/9/06 9:52 π.μ., Blogger Σχολιαστής said...

Αν πάω πίσω στη εποχή που ήμουν μαθητής δημοτικού, δεκαετία του 70, υπήρχε πολύ παιχνίδι, τεράστια διαλείματα στο (μονοθέσιο) σχολείο, και το πολύ, διάβασμα μιά ώρα την ημέρα στο σπίτι.

Αυτό που γίνεται τώρα στην Ελλάδα είναι αρμοδιότητας ψυχιάτρου. Εχουν εξοντώσει τα παιδάκια με απίστευτες δόσεις απο άχρηστες γνώσεις, ξεχνόντας το βασικό. Το παιδάκι για να μάθει, πρέπει να είναι ξεκούραστο πνευματικά, χορτασμένο απο παιχνίδι και χαρούμενο. Τότε θα βρεί και την όρεξη να αγαπήσει το "εξωσχολικό" βιβλίο, και θα ανοιξει ο δρόμος ώστε η μιά ώρα διάβασμα στο σπίτι να είναι αρκετή.

Στην Ελλάδα, τα παιδιά δαπανούν ώρες επι ωρών και οι γονείς τεράστια ποσά, για να φτάσουν στο πανεπιστήμιο ημιμαθή. Εκεί ολοκληρώνεται η τραγωδία, διότι το ελληνικό πανεπιστήμιο είναι υπο διάλυση. Είναι αυτό το πανεπιστήμιο που εκπαιδεύει τους δασκάλους και τους καθηγητές.

Είναι καιρός η ελληνική κοινωνία να κάνει την αυτοκριτική της. Ο σωστός δρόμος μπορεί να βρεθεί. Αν δεν ξέρουμε τι να κάνουμε ας κοιτάξουμε λίγο τι κάνουν οι βόρειοι φίλοι μας στη Σκανδιναβία. Ετσι και αλλοιώς έχουμε πιάσει πάτο και δεν κινδυνεύουμε να πάθουμε τίποτα χειρότερο.

 

Δημοσίευση σχολίου

<< Home