Σάββατο, Αυγούστου 26, 2006

Στα βήματα του Mπουλγκάκοφ



Κάτι περίεργο συμβαίνει τον τελευταίο καιρό στη Μόσχα. Όταν πέφτει η νύχτα, και οι τελευταίοι ερωτευμένοι εγκαταλείπουν τα παγκάκια για να πάει ο καθένας στο σπίτι του, εμφανίζεται στους δρόμους μια περίεργη ομάδα ανθρώπων, κάθε μέρα διαφορετική, που μιλάει όμως πάντα για το ίδιο θέμα: ένα γάτο κι ένα γραφειοκράτη. Ο γάτος λέγεται Βεεμώθ, ο γραφειοκράτης Μπερλιόζ, και «έζησαν» σ' αυτή την πόλη πριν από εβδομήντα χρόνια.

Τη νύχτα - λέει ο Νικολάι Γκολούμπεφ, διευθυντής του Μουσείου Μπουλγκάκοφ - οι θόρυβοι της πόλης σβήνουν και η ατμόσφαιρα της παλιάς Μόσχας αναβιώνει πιο εύκολα. Τη νύχτα μπορείς επιτέλους να ασχοληθείς με τον εαυτό σου, αλλά μέχρι τώρα όλα τα μουσεία ήταν κλειστά και τα μόνα μέρη στα οποία μπορούσες να καταφύγεις ήταν τα στριπτηζάδικα. Την εποχή που ζούσε ο Μπουλγκάκοφ (τις δεκαετίες του '20 και του '30), η νύχτα ήταν μια ιδιαίτερα έντονη περίοδος, αφού τότε εισέβαλλε η αστυνομία στα σπίτια κι έπαιρνε μαζί της τους διαφωνούντες. Ο ίδιος ο συγγραφέας του «Μαιτρ και η Μαργαρίτα», όπου πρωταγωνιστούν μεταξύ άλλων ο Βεεμώθ και ο Μπερλιόζ, έγραφε το 1924: «Γράφω τη νύχτα γιατί η γυναίκα μου κι εγώ δεν κοιμόμαστε ποτέ πριν από τις τρεις ή τέσσερις το πρωί. Υιοθετήσαμε αυτή τη βλακώδη συνήθεια παρά τη θέλησή μας».

Το Μουσείο Μπουλγκάκοφ άνοιξε το 2004 σε μια πτέρυγα του σπιτιού της λεωφόρου Σαντοβάγια όπου έζησε ο συγγραφέας από το 1921 ώς το 1924. Και για όλους τους παραπάνω λόγους λειτουργεί πλέον από τη μία το μεσημέρι μέχρι τη μία το βράδυ. Τα Σαββατοκύριακα, μάλιστα, μένει ανοιχτό όλη τη νύχτα. «Αυτή την ώρα είναι πιο ρομαντικά», λέει ένα νεαρό ζευγάρι που ήλθε να περιεργαστεί τις παλιές φωτογραφίες και τα λιγοστά αντικείμενα που φιλοξενεί το μουσείο. Το διαμέρισμα 50, αντίθετα, όπου έζησε ο Μπουλγκάκοφ τα δύσκολα χρόνια της πείνας, του κρύου και της καταστολής, μπορεί κανείς να το επισκεφθεί μόνο μέρα. Ούτε εδώ υπάρχουν πολλά πράγματα να δει κανείς. Μόνο η σκάλα παρουσιάζει ενδιαφέρον, όπου χιλιάδες μαθητές του συγγραφέα συρρέουν από τη δεκαετία του '70 για να αντιγράψουν μερικές στροφές από τον «Μαιτρ και τη Μαργαρίτα», να ζωγραφίσουν τεράστιους μαύρους γάτους σαν τον Βεεμώθ ή να γράψουν σημειώματα ευγνωμοσύνης και αγάπης.

Ο Μπουλγκάκοφ ήταν άνθρωπος δύο κόσμων: μεγάλωσε στην προεπαναστατική Ρωσία και αναγκάστηκε να ζήσει στον κομμουνισμό. Το ίδιο, λέει ο Γκολούμπεφ, συμβαίνει με την πλειοψηφία των σημερινών Ρώσων: «Μεγαλώσαμε στον κομμουνισμό, όπου μας έλεγαν ότι το χρήμα είναι κακό πράγμα, και αναγκαζόμαστε σήμερα να ζήσουμε στον καπιταλισμό. H τέχνη του Μπουλγκάκοφ ήταν ότι απελευθέρωσε τις αιώνιες αξίες που επιζούν στις περιόδους της ρήξης».

12 Comments:

At 26/8/06 8:21 μ.μ., Blogger μικρό λυκάκι said...

"Κάποτε τήν άνοιξη ,τήν ώρα ενός απίθανα ζεστού δειλινού,στή Μόσχα,στίς λίμνες τού Πατριάρχη ,εμφανίστηκαν δύο πολίτες..."
Ετσι αρχίζει η ιστορία τής εμφάνισης τού Διάβολου στή Μόσχα.
Μία καταλυτική σάτιρα ενάντια στή σταλινική Ρωσία.
Θα τα κάνει όλα άνω κάτω καί στό τέλος τι θα μείνει?
Ο ίδιος ο μαίτρ καί η Μαργαρίτα,να βαδίζουν πάνω σ'ενα πέτρινο σκεπασμένο με μούσκλια γεφυράκι,βλέποντας τήν αυγή να ανατέλει,φωτισμένοι από τίς πρώτες πρωινές αχτίδες..
Μόνο οι δυό τους:ο μαίτρ, πού έχει αφιερώσει τή ζωή του στήν αναζήτηση τής αλήθειας καί η Μαργαρίτα ,η γυναίκα πού τόν αγαπά.
Ενας πιστός,συγκλονιστικός στήν παραφορά καί στήν έξαρση έρωτας!

{Kαί μία ιστορία στήν πραγματική ζωή:
Υπάρχει καί σήμερα το γαλήνιο πάρκο Λίμνες τού Πατριάρχη πού εμφανίζεται ο Διάβολος για να αναστατώσει όλη τη Μόσχα.
Ο δήμαρχος τής Μόσχας είχε τήν ιδέα να διακοσμήσει τίς Λιμνες με υπερμεγέθη γλυπτά εμπνευσμένα από το μυθιστόρημα:έναν Ιησού,μία σόμπα,το άγαλμα τού ίδιου τού Μπουλγκάκοφ.
Τό σχέδιο ήταν να ξεριζώσει δέντρα,να ξυρίσει παρτέρια,να συντρίψει παμπάλαια πέτρινα παγκάκια καί κυρίως να γκρεμίσει όλα τα παλιά σπίτια τής περιοχής.
Διάβαζα ότι θα κόστιζε δύο δις,σε μία πόλη πού δεν έχει τα μέσα να προστατέψει τούς αστέγους της από το φονικό κρύο τού χειμώνα.
Δέν ξερω αν προχώρησαν όλα αυτά,υπήρχε διαμάχη καί οι αντιρρήσεις συγκεντρώνονταν στήν αντίληψη τού Γιούρι Λάζκοφ περί πολιτιστικής κληρονομιάς,στό ξεθεμελίωμα μιάς ολόκληρης γειτονιάς καί τόν πολλαπλασιασμό τών ουρανοξυστών σταλινικής έμπνευσης!!
Δέν γνωρίζω τί έγινε με τις Λίμνες τού Πατριάρχη τελικά, αλλά αυτό δέν αφαιρεί τίποτα από το πολύ σημαντικό μήνυμα αυτού τού άρθρου γιά όλους μας!}

 
At 26/8/06 11:33 μ.μ., Blogger Πάνος said...

Μεταφορά εκ του προηγουμένου, Μιχάλης Μητσός:

Παιδιά, μη μου στενοχωρείτε τον Αθήναιο, είναι φίλος καλός. Απλώς έχει δει κι έχει ακούσει πολλά σ'αυτόν τον τόπο, και έχει αναπτύξει μια υπέρμετρη ευαισθησία.

...συνεπώς, ας τον αφήσουμε να λέει, έτσι κι αλλιώς υπέρμετρες #$%^&* λέει ο καημένος!

Λαμπρά!

 
At 27/8/06 1:18 μ.μ., Blogger Χαρυβδιςς said...

Η Μόσχα σε κάθε μεταβαση ''παράγει'' περιμένω με αγωνία τη μεταβαση στον ..υπαρκτό Καπιταλισμο..Για να δουμε ..τα πρώτα δείγμα συνεχίζουν την παράδοση...

 
At 27/8/06 4:49 μ.μ., Blogger Μιχάλης Μητσός said...

Κι ο Πάνος από καλή πάστα είναι. Ισως όμως να φταίνε οι παρέες, ίσως το κλίμα, ποιος ξέρει...

 
At 27/8/06 6:59 μ.μ., Blogger Πάνος said...

Έχεις ένα δίκιο Μιχάλη: πρέπει να τις προσέχει κανείς τις παρέες του!

 
At 27/8/06 7:06 μ.μ., Blogger Μιχάλης Μητσός said...

Γι'αυτό Πάνο, άντε, πότε θα κατέβεις πάλι στην πρωτεύουσα, να πιούμε κανένα κρασάκι.

 
At 27/8/06 9:57 μ.μ., Blogger Πάνος said...

ΟΚ. Σύντομα, ...μάλλον.

 
At 27/8/06 9:57 μ.μ., Blogger ιχνηλάτης said...

Μιχάλη, αυτό το έγραψες τώρα που το Μαύρο Πρόβατο λείπει - και μας λείπει - σε διακοπές, ε ;)

Οταν γυρίσει θα σε καρφώσω στο σύντροφο :))))

 
At 27/8/06 9:58 μ.μ., Blogger ιχνηλάτης said...

Πάνο, ζμπόϊγκ :)))

 
At 28/8/06 2:53 π.μ., Blogger Μαύρος Γάτος said...

Καλησπέρα! Ο Βεεμώθ ήταν μακρυνός συγγενής μου....

Δεν ξέρω ποιόν να λυπηθώ πιό πολύ, το αφεντικό του, ή τους σημερινούς Ρώσους.

Μοίρα των ανθρώπων είναι άραγε να πηγαίνουμε απ'το κακό στο χειρότερο;;;

Ευτυχώς που μάς μένει κι ο Έρωτας για παρηγοριά.....

Καλό βράδυ

 
At 28/8/06 3:30 μ.μ., Blogger Achilleas said...

Παντως αν ειναι να στεναχωρηθει ο Αθηναιος και να αρχισει να μας αποκαλει ολους αντισημιστες και αρνητες του ολοκαυτωματος, ισως θα πρεπει να αυτολογοκριθουμε και να μην πουμε τιποτε για τις σφαγες αμαχων που πραγματοποιει το ισραηλ με προσχημα την αυτοαμυνα. Αληθεια, κατι δεν ειχε πει και ο Μπεν Γκουριον για φυσικα συνορα του ισραηλ μεχρι τον ποταμο Λιτανι στο Λιβανο, τον ποταμο Ιορδανη και την ερυθρα θαλασσα, η μηπως κανω λαθος βρε Αθηναιε??? Μηπως ειναι τυχαιο το γεγονος οτι εχουν βομβαρδισει ΟΛΕΣ τις κατοικημενες περιοχες νοτια του ποταμου Λιτανι και αναγκασαν τον πληθυσμο τους να τα εγκαταλειψει? Αυτοαμυνα λοιπον, η συνεχιση της επιθετικης επεκτατικης πολιτικης του ισραηλ?

Παντως τετοιου μεγεθους αποτυχια τοσο σε στρατιωτικο, οσο και επικοινωνιακο επιπεδο δεν ξεπλενεται ευκολα, και παω στοιχημα οτι το ισραηλ, σαν γνησιος τραμπουκος θα αποπειραθει να αποκαταστησει τη φημη του με το να επιδιωξει μια νεα πολεμικη αναμετρηση με τις γειτονικες χωρες. Οποτε μη βιαστειτε να πειτε ολα καλα για τα γυναικοπαιδα στο λιβανο, το ισραηλ μαλλον θα τους ξαναβομβαρδισει συντομα (για λογους αυτοαμυνας φυσικα).

Διαβαζοντας κανεις τις αποψεις του αθηναιου αλλα και των υπολοιπων υποστηρικτων του σιωνιστικου κρατους δεν μπορω παρα να τους ζητησω να σταματησουν να παριστανουν τους ηρωες στη Δικη του Καφκα. Το προβλημα των εβραιων δεν ειναι οτι ο υπολοιπος κοσμος τους καταδιωκει αδικα, αλλα το οτι η μακραιωνη ιστορια τους ειναι γεματη απο ιστορικα λαθη. Πρασπαθουν να υπερισχυσουν εναντι πολυ μεγαλυτερων δυναμεων, επιλεγοντας συνηθως λαθος συμαχους. Απο που να αρχισει κανεις, την αιχμαλωσια στη Βαβυλωνα, τις εξεγερσεις εναντιων των Ρωμαιων. Καταφεραν ακομη να μετατρεψουν τους αραβες στους χειροτερους εχθρους τους με το να τους κλεψουν τη γη, τη στιγμη που οι τελευταιοι τους προσεφεραν ασυλο. Αυτο και αν ειναι αχαριστια. Βλεποντας κανεις τη σημερινη κατασταση δεν μπορει παρα να αναρρωτηθει πως θα κατεφερει να επιβιωσει το ισραηλ οταν οι Ηνωμενες Πολιτειες δεν θα ειναι πια υπερδυναμη και θα εχουν απολεσει την τεχνολογικη και στρατιωτικη υπεροχη τους. Με την ανουσια επιθετικοτητα του ισραηλ εναντιων ολων των γειτονικων κρατων μαλλον οδευουν σε ενα νεο ολοκαυτωμα, και αυτη τη φορα δεν θα εχουν κανενα αλλο να κατηγορησουν περα απο τους εαυτους τους.

Ισχυριζονται οτι η γη τους ανηκει επειδη ο θεος τους την εχει παραχωρισει. Το ιδιο ομως θα μπορουσαν να ισχυριστουν και αραβες για τα εδαφη της ισπανιας. Μηπως δηλαδη θα πρεπει ζητησουμε τη μικρα ασια απο τους τουρκους? Ακομη και αν κοιταξει κανεις τα πραγματα απο θεολογικη σκοπια, οι ισραηλινοι διαπρατουν υβρη. Γιατι οι ορθοδοξοι εβραιοι ειναι τοσο επικριτικοι εναντιων της δημιουργιας του ισραηλ και ζητουν την ειρηνικη καταληση του? Γιατι οι ορθοδοξες κοινοτητες της ιερουσαλημ ειχαν ζητησει να μην περιληφθουν στο νεοσυστατο τοτε κρατος του ισραηλ? Μηπως επειδη αισθανονται πως αυτο ειναι εναντια στη θεληση του θεου και πως αργα η γρηγορα θα τιμωρηθουν?

Εν κατακλειδι δεν μπορω να αφησω ασχολιαστες τις ενυπωσιακες ομοιοτητες στη σκεψη μεταξυ ναζισμου και σιωνισμου. Uber alles οι πρωτοι, περιουσιος/εκλεκτος λαος του θεου οι δευτεροι, ζωτικο χωρο οι μεν, στρατηγικο βαθος οι δευτεροι. Και σ'αυτο το σημειο καποιος θα μπορουσε να πει πως το ισραηλ δεν εχει ποτε φτιαξει στρατοπεδα συγκεντρωσεως οπως οι ναζι. Οχι, οι ισραηλινοι εχουν κανει outsourcing προσφυγικων στρατοπεδων στις γειτονικες χωρες. Ετσι και αλλιως με την πορεια του δημογραφικου στην παλαιστινη μαλλον θα δουμε μαζικες εκδιωξεις ισραηλινων αραβων και παλαιστινιων απο τη γη τους τα επομενα χρονια. Αλλωστε και οι ναζι στην αρχη μονο να διωξουν ηθελαν(π.χ τα σχεδια για τη Μαδαγασκαρη) τους εβραιους οχι να τους σκοτωσουν.

Οποτε εσυ αθηναιε συνεχισε να παριστανεις το θυμα εαν αυτο σε κανει να κοιμασαι καλυτερα τα βραδυα και να μην σκεφτεσαι τη σαμπρα και σατιλα. Φαε το καλομαγειρεμενο φαγητο σου,
και αν το καμπερνε σου φανει μεταλικο,
οχι, απο κακη χρονια δεν ειναι,
συνεχισε, καταπινε,
αιμα παλαιστινιων ειναι.

Αντε, και καλη χωνεψη.

 
At 29/8/06 3:13 π.μ., Blogger Μαύρος Γάτος said...

Κλασική περίπτωση του πώς κανείς χάνοντας την ψυχραιμία του, χάνει και το δίκιο του. Κι ύστερα εμένα κατηγορείς, Αθήναιε, για συναισθηματισμό...

Αχιλλέα, ο Αθήναιος ΔΕΝ είναι "σιωνιστής". Είναι απλά ένας άνθρωπος που πονάει τον λαό του, ή μάλλον, ΕΝΑΝ από τους λαούς του... και που κάποιες στιγμές, κατά την γνώμη μου, από τον πόνο του χάνει την μπάλα, χωρίς όμως ποτέ να γίνεται κακοήθης.

Όλα αυτά που τού καταμαρτυρείς είναι άδικα, και οι ειρωνίες σου, και οι βαριές σου εκφράσεις πχ περί παλαιστινιακού αίματος, είναι όχι μόνοι άστοχες και αναίτιες, αλλά και κακοήθεις. Ας μάθουμε επιτέλους να διαφωνούμε χωρίς προσωπικές επιθέσεις και προσβολές.

Αυτά, και λυπάμαι που συνεχίζεται εδώ στου... Μπουλγκάκοφ η προηγούμενη συζήτηση... Ας θεωρ΄ήσουμε επιτέλους το θέμα λήξαν.

 

Δημοσίευση σχολίου

<< Home