Σάββατο, Ιανουαρίου 07, 2006

H ισορροπία των αναγκών



Στο δεύτερο μισό του εικοστού αιώνα, η ειρήνη που επικράτησε στην Ευρώπη στηριζόταν στη λεγόμενη «ισορροπία του τρόμου»: η πυρηνική ισχύς των μεγάλων δυνάμεων λειτουργούσε αποτρεπτικά, αφού όλοι ήξεραν ότι τυχόν επίθεση του ενός θα οδηγούσε σε απάντηση του άλλου, με αποτέλεσμα την ολική καταστροφή. H πρόσφατη κρίση του φυσικού αερίου και ο «ειρηνικός» τρόπος με τον οποίο διευθετήθηκε αναδεικνύουν μια νέα ισορροπία, που στηρίζεται και αυτή στην αποτροπή: την «ισορροπία των αναγκών». H Ρωσία έχει ανάγκη τη Δύση, γιατί χωρίς αυτήν δεν θα μπορέσει να ενταχθεί πλήρως στην παγκοσμιοποιημένη οικονομία. H Δύση έχει ανάγκη τη Ρωσία, γιατί χωρίς τα προϊόντα της θα βυθιστεί σε ενεργειακή κρίση. Κι έτσι, κανείς δεν πυροβολεί πρώτος.

H νέα αυτή ισορροπία συνοδεύεται από ένα φαινόμενο γνωστό από τα παλιά: τον ιμπεριαλισμό της ενέργειας. Αν τη δεκαετία του '70 ο OPEC είχε χρησιμοποιήσει το όπλο του πετρελαίου για να επηρεάσει την πολιτική της Δύσης στη Μέση Ανατολή, η Ρωσία χρησιμοποιεί σήμερα το όπλο του φυσικού αερίου σε μια προσπάθεια να ανασυγκροτήσει την παλιά της σφαίρα επιρροής. Την ίδια τακτική χρησιμοποιούν και δύο χώρες της Λατινικής Αμερικής: η Βενεζουέλα του Ούγκο Τσάβες και η Βολιβία του Έβο Μοράλες εκμεταλλεύονται τον ενεργειακό τους πλούτο για να συνάψουν περιφερειακές συμμαχίες και να απαλλαγούν από τη δυτική κηδεμονία.

Εκτός όμως από τον ιμπεριαλισμό των παραγωγών, υπάρχει και ο ιμπεριαλισμός των καταναλωτών. Όπως επισημαίνει στην Γκάρντιαν ο Ντέιβιντ Λίτβιν, συγγραφέας του βιβλίου «Αυτοκρατορίες του Κέρδους: Εμπόριο, Κατάκτηση και Συντεχνιακή Ευθύνη», δυτικές επιχειρήσεις και κυβερνήσεις συνεργάζονται για τον έλεγχο νέων εδαφών που θα τους επιτρέψουν να μειώσουν την εξάρτησή τους από τη Μέση Ανατολή. Γύρω από την Κασπία, τα πολιτικά συμφέροντα της Δύσης συγκρούονται και πάλι μ' εκείνα της Ρωσίας. H διαδρομή του νέου αγωγού της ΒΡ από το Αζερμπαϊτζάν προς την Τουρκία αποτέλεσε αντικείμενο σφοδρής γεωπολιτικής σύγκρουσης μεταξύ Ανατολής και Δύσης. Στο παιχνίδι έχουν μπει δυναμικά η Ιαπωνία και η Κίνα, με τις πετρελαϊκές επιχειρήσεις της δεύτερης να αναζητούν συμμαχίες με κυβερνήσεις της Μέσης Ανατολής και της Αφρικής.

H ενεργειακή ασφάλεια, τονίζει ο Λίτβιν, είναι τόσο σημαντική για τη λειτουργία των καπιταλιστικών οικονομιών ώστε κανείς δεν τολμά να την αφήσει στις δυνάμεις της αγοράς. H «ισορροπία των αναγκών» επιτάσσει τη συνεργασία καταναλωτών και παραγωγών. Οι πρώτοι πρέπει να λαμβάνουν υπόψη τα μακροπρόθεσμα συμφέροντα των δεύτερων αντί να υποστηρίζουν διεφθαρμένα καθεστώτα ή να προβαίνουν σε κακοσχεδιασμένες στρατιωτικές επιχειρήσεις. Οι δεύτεροι πρέπει να κατανοήσουν ότι οι ωμοί εκβιασμοί και η νοσταλγία των αυτοκρατοριών πλήττουν την αξιοπιστία τους. Αργά ή γρήγορα, το πετρέλαιο και το φυσικό αέριο θα δώσουν τη θέση τους σε ανανεώσιμες πηγές ενέργειας. Μέχρι τότε, θα πρέπει να καταβληθούν προσπάθειες ώστε ο ιμπεριαλισμός της ενέργειας να μην οδηγήσει σε νέο πόλεμο.

8 Comments:

At 7/1/06 1:52 μ.μ., Blogger Γρηγόρης said...

Παρακολουθώντας την επικαιρότητα των τελευταίων ημερών αν δε το ρίξεις στα γέλια η μόνη λύση που σου μένει είναι να κλείσεις την τηλεόραση και τις εφημερίδες. Απαγωγές Πακιστανών , «αυτοκτονία» Ρώσου και στο βάθος η Ελληνική Αστυνομία.
Τα καλά παιδιά!!! Μου αρέσει που κάποιοι λένε να μην πυροβολούμε την Ελληνική Αστυνομία. Να τη σεβόμαστε. Οι ηλίθιοι πολικάντηδες δε ξέρουν ότι ο σεβασμός κατακτείται και δεν επιβάλλεται Για ποιο σεβασμό να μιλάμε όταν οι κακοποιήσεις ελλήνων και αλλοδαπών είναι καθημερινές? Για ποιο σεβασμό να μιλάμε όταν οι πολιτικοί πρόσφυγες αντιμετωπίζονται σαν σκουπίδια και δεν τους χορηγούν πολιτικό άσυλο? Για ποιο σεβασμό να μιλάμε όταν το παρακράτος της ΕΥΠ και οι Άγγλοι πράκτορες κάνουν απαγωγές?
Δυστυχώς η νοοτροπία δεν έχει αλλάξει. Και δεν έχει αλλάξει διότι ο λογικός διαβασμένος άνθρωπος δεν πάει στο σώμα της Αστυνομίας. Και από την άλλη οι υπουργοί θέλουν μια αστυνομία για τα ρουσφέτια και να εκτελεί τις ξένες εντολές. Αλήθειες που είναι γνωστές μα τίποτα δεν αλλάζει. Όχι δεν μιλάω για ένα κόσμο αναρχίας όπως πολύ θα νομίζουν. Μιλώ για ανθρώπινα δικαιώματα. Και πίσω από το Ρώσο υπάρχει μάνα. Και πίσω από τους νεκρούς αστυνομικούς υπάρχει μάνα. Πιόνια και οι δύο ενός μπουρδελο-συστήματος. Δυστυχώς πίσω από το «μπουρδέλο» τους δεν υπάρχει μάνα και δεν μπορεί να υπάρξει επιείκεια….

 
At 7/1/06 4:30 μ.μ., Blogger kosmopolitis said...

Αυτό το σχόλιο αφαιρέθηκε από έναν διαχειριστή ιστολογίου.

 
At 7/1/06 4:32 μ.μ., Blogger sal.ló said...

We'll meet again,
dont know where,
don't know where...

 
At 7/1/06 5:51 μ.μ., Blogger Πάνος said...

Τι δηλοί ο μύθος; Nα περιμένουμε το κεφάλι του Πούτιν ή του Ουκρανού;

 
At 7/1/06 9:09 μ.μ., Blogger kosmopolitis said...

Αυτό το σχόλιο αφαιρέθηκε από έναν διαχειριστή ιστολογίου.

 
At 7/1/06 9:34 μ.μ., Blogger Μαύρο πρόβατο said...

Αυτό το σχόλιο αφαιρέθηκε από έναν διαχειριστή ιστολογίου.

 
At 7/1/06 9:36 μ.μ., Blogger Μαύρο πρόβατο said...

Είναι λοιπόν από παλιά γνωστό, οτι ο ιμπεριαλισμός του (χρηματιστικού) κεφαλαίου δεν υπάρχει: παραμύθια έλεγε ο Χίλφερντιγκ, κι (εγκληματικά!) ψέμματα ο Λένιν. Αντίθετα, υπάρχει ο ιμπεριαλισμός της ενέργειας, που μπορεί να οριστεί σαν μια... κακή συμπεριφορά, που αποκτούν όσοι – ανεξαρτήτως στόχου – εννοούν να διαθέσουν τους ενεργειακούς φυσικούς πόρους της χώρας τους, με τρόπο που δε συμπίπτει απόλυτα με τα συμφέροντα των ΗΠΑ, των αγγλογαλλογερμανών και των Ιαπώνων. «Τακτικά» ιμπεριαλιστές λοιπόν οι κυβερνήσεις Τσάβες και Μοράλες, που προσπαθούν με το χρήμα των υδρογονανθράκων να ξεφύγουν από το μεσαίωνα της πείνας και της αγραμματοσύνης της μεγάλης μάζας των αυτόχθονων πληθυσμών τους. Ιμπεριαλιστής ο Πούτιν που επιδιώκει να δώσει στον κρατικό καπιταλισμό της Ρωσσίας ρόλο αντίστοιχο των γεωπολιτικών μεγεθών που τον χαρακτηρίζουν, και της σοβιετικής κοινωνίας που κατέστρεψε και καταληστεύει. Ιμπεριαλιστικές και οι εθνικές αστικές τάξεις των αράβων που ζητούν κομμάτι από την πίττα. Και απειλούμενα τα παγκόσμια ιμπεριαλιστικά κέντρα (με την αληθινή έννοια του όρου τούτη τη φορά), που αντιτάσσουν έναν «αμυντικό ιμπεριαλισμό», αυτόν του καταναλωτή. Ο συλλογισμός κορυφώνεται με το συμπέρασμα οτι το πρόβλημα της «Δύσης» θα λυθεί μόνον όταν (παρά και ενάντια στις παραμύθες της «παγκοσμιοποίησης», έ;) η τελευταία κατακτήσει την ενεργειακή της ανεξαρτησία, χάρις στην επιστημονική/τεχνική ανάπτυξη νέων μορφών ενέργειας!
Το τριπ αυτού του κοκτέηλ ψέμματος, διαστρέβλωσης της πραγματικότητας και εντυπωσιασμού μπορεί να μας πάει πολύ μακριά, όσο και οι λοιπές ανορθολογιστικές θεωρίες που ανθούν σ’έναν ιμπεριαλισμό που έχει μπει από καιρό στη φάση του... καρκινώματος της υφηλίου, παράλληλα με τον πιό ακραίο κυνικό πραγματισμό.
Ας επιστρέψουμε λοιπόν στα γεγονότα που ενέπνευσαν αυτό το κοκτέηλ που πρόσφερε σύσσωμος ο δυτικός Τύπος και γευόμαστε κι εμείς σήμερα, λίγο πιό τραβηγμένο είναι αλήθεια, με το σημερινό κείμενο του Μιχάλη

Η συνέχεια εδώ

 
At 8/1/06 1:33 π.μ., Blogger A.F.Marx said...

Πανάρα, σώσε τον κόλπο του Μεξικού και σταμάτα να γράφεις γραφικότητες ρε Πανούλη...
Αυτά που γράφεις ούτε για τον παλιό "Θησαυρό" κάνουν. Είναι χειρότερα από την "χοντρή και τον ζαχαρία"

 

Δημοσίευση σχολίου

<< Home