Παρασκευή, Νοεμβρίου 13, 2009

Ξεχάσαμε να λέμε "όχι"





Τρεις λέξεις. Αγαπητέ Τζορτζ Στάινερ, που στα ογδόντα σας είστε πιο διαυγής από ποτέ, μπορείτε εν μέσω όλης αυτής της πνευματικής σύγχυσης να ξεχωρίσετε για μας τρεις λέξεις;

OΧΙ. Ξεχάσαμε την τέχνη τού να λέμε «όχι», απαντά ο μεγάλος κοσμοπολίτης διανοούμενος στη σχετική έρευνα της Ρεπούμπλικα. «Όχι» στη βιαιότητα της πολιτικής, «όχι» στην παράνοια των οικονομικών ανισοτήτων, «όχι» στην εισβολή της γραφειοκρατίας στην καθημερινή μας ζωή. «Όχι» στην ιδέα ότι μπορεί να θεωρούνται φυσιολογικοί και να γίνονται αποδεκτοί οι πόλεμοι, η πείνα, η παιδική δουλεία. Έχουμε ξεχάσει να λέμε «όχι», έχουμε γίνει πρωταθλητές στην παθητικότητα, αισθανόμαστε αμηχανία απέναντι στη διαμαρτυρία. Οι μεγάλες προσωπικότητες της εποχής μας, αντίθετα, οι Μαντέλα και οι Χάβελ, δεν αισθάνθηκαν ποτέ αυτή την αμηχανία. Πρέπει να φταίει η οικογένεια και το σχολείο, για να μη μιλήσουμε για ολόκληρο το σύστημα ενημέρωσης. Αυτοί μας μπολιάζουν συστηματικά με τον ιό του κομφορμισμού. Αυτοί μας διδάσκουν τον φασισμό του χρήματος.

ΙΔΙΩΤΙΚΟΤΗΤΑ. Δεν υπάρχει πλέον πλευρά της ιδιωτικής ζωής, ακόμη και η πιο ιερή, που να μην εκτίθεται και να μη δημοσιοποιείται. Σε όλους τους τομείς, από την ψυχανάλυση ώς τη δημόσια διοίκηση και από τα μέσα ενημέρωσης ώς την ιατρική, λειτουργεί μια διεστραμμένη «βιομηχανία της διείσδυσης» που απογυμνώνει το ανθρώπινο ον από τα προσωπικά του μυστικά. Κι όμως, η πραγματική δύναμη του καθενός μας βρίσκεται σ΄ αυτό που μπορούμε και πρέπει να κρατάμε μέσα μας. «Η διακριτικότητα εξαφανίζεται», έλεγε ο Έζρα Πάουντ σ΄ ένα ποίημα που έγραψε το 1912. Η διαίσθησή του εκείνη επιβεβαιώνεται, οι συνέπειες είναι ολέθριες και το χειρότερο είναι ότι δεν μπορούμε να γυρίσουμε πίσω.

ΠΑΘΗ. Υπάρχει στον άνθρωπο ένα συναίσθημα πιο δυνατό από τον έρωτα και το μίσος. Πρόκειται για εκείνα τα «βαθιά πάθη», ανεξήγητα συχνά για τους άλλους, που στα δικά μας μάτια όμως αποτελούν ανώτατες αξίες. Πολλοί τα λένε χόμπι, αλλά είναι κάτι πολύ σημαντικότερο, που μερικές φορές συνδέεται με την ίδια μας τη μοίρα. «Εμένα, ας πούμε, μ΄ αρέσει να ακούω τζαζ, να παίζω με το σκυλί μου και να ψάχνω στα βιβλιοπωλεία παλιές μεταφράσεις της Ιλιάδας», λέει ο Στάινερ. «Όταν κάποιος μου λέει ότι αυτός είναι ένας χαζός τρόπος να περνά κανείς την ώρα του, δεν κάνω καν τον κόπο να του απαντήσω. Γιατί είμαι πεισμένος ότι το να τρελαίνεσαι για κάτι, το να κυριαρχείσαι από ένα πάθος είναι το μεγαλύτερο χάρισμα που μπορεί να έχει ένας άνθρωπος. Το λέω πάντα στους φοιτητές μου: καλλιεργήστε τις εκκεντρικότητές σας, διευρύνετε τους ελεύθερους χώρους του πνεύματός σας. Είναι κι αυτός ένας τρόπος να λέτε “όχι” και να προστατεύετε την “ιδιωτικότητά σας”».

8 Comments:

At 14/11/09 7:10 μ.μ., Blogger airgood@gmail.com said...

Οπως και νάχει, μηδέν άγαν.
Λέγεται ότι το Οχι πεισμώνει και καλλιεργεί την βούληση περισότερο απτό Ναι, ωστόσο παν μέτρον άριστον.

 
At 15/11/09 7:23 μ.μ., Blogger sissa ben dahir said...

Μα τι λέτε Κε Στάινερ που ξεχάσαμε να λέμε Όχι. Εδώ στην Ελλάδα, όλοι οι κομματοακόλουθοι λένε Όχι σε ότι προτείνουν οι των υπολοίπων κομμάτων. Εμείς είμαστε εκείνοι που διακονούμε τον πλουραλισμό του Όχι.

 
At 15/11/09 9:12 μ.μ., Blogger Μαύρο πρόβατο said...

Sissa,
de te fabula narratur ;-)

 
At 15/11/09 9:34 μ.μ., Blogger Μιχάλης Μητσός said...

Γιατί ρε Μαυροπρόβατε, δεν είναι έτσι;

 
At 15/11/09 9:35 μ.μ., Blogger Μιχάλης Μητσός said...

Και η οικειότης με τον μυστηριώδη sissa σημαίνει κάτι;

 
At 15/11/09 10:27 μ.μ., Blogger Μαύρο πρόβατο said...

Έτσι είναι - όχι πείραγμα είναι, γιατί έτσι όπως το έθεσε, αν προσέξεις, για να διαφωνήσεις μαζί του πρέπει να τον επαληθεύσεις :-))

 
At 16/11/09 12:48 μ.μ., Blogger Μιχάλης Μητσός said...

Τώρα που το λες, Μαυροπρόβατε, το Logicomix το διάβασες; Ποια είναι η γνώμη σου;

 
At 16/11/09 2:30 μ.μ., Blogger Μαύρο πρόβατο said...

Ναι. Μέτριο το βρήκα, από σεναριακή άποψη. Το πιό ενδιαφέρον και λιγότερο τετριμμένο, η σχέση με την τραγωδία, κολλάει σαν ξένο σώμα στο τέλος ενώ θα μπορούσε να είναι το νήμα, σ'ένα άλλο βέβαια σενάριο. Μακάρι να μπορούσε να βρεθεί ο ΧΠ με τον Christin!

 

Δημοσίευση σχολίου

<< Home