Παρασκευή, Οκτωβρίου 30, 2009

Εξίσου ωμός με τον Στάλιν





Αν τον Λένιν τον είχε διαδεχθεί ο Τρότσκι, και όχι ο Στάλιν, η ιστορία της Σοβιετικής Ένωσης θα ήταν άραγε διαφορετική; Θα είχαν αποτραπεί οι στημένες δίκες, οι λιμοί και ο τρόμος; Θα είχε εγκαθιδρυθεί ένας «σοσιαλισμός με ανθρώπινο πρόσωπο» εξήντα χρόνια πριν από τον Γκορμπατσόφ;

Τα ερωτήματα αυτά δεν θα απαντηθούν ποτέ με βεβαιότητα. Ο Τρότσκι όχι μόνο δεν κυβέρνησε ποτέ τη χώρα του, αλλά το 1927 εκδιώχθηκε από το Κομμουνιστικό Κόμμα, το 1929 εξορίστηκε, το 1936 καταδικάστηκε σε θάνατο και το 1940 άφησε την τελευταία του πνοή στο Μεξικό όταν ο Ραμόν Μερκαντέρ του έχωσε ένα τσεκούρι στο κεφάλι. Η μοναδική μέχρι σήμερα μεγάλη βιογραφία του, που γράφτηκε από τον Βρετανό μαρξιστή Ισαάκ Ντόιτσερ και κυκλοφόρησε σε τρεις τόμους από το 1954 μέχρι το 1963, παρουσιάζει τον Τρότσκι ως έναν λαμπρό επαναστάτη που, αν τον άφηναν, θα είχε αλλάξει τον ρου της Ιστορίας. Μια καινούργια βιογραφία διαλύει αυτόν τον μύθο. Και δείχνει ότι ο Τρότσκι δεν ήταν λιγότερο ωμός από τον άνθρωπο που διέταξε τη δολοφονία του.

Όπως γράφει ο Ρόμπερτ Σέρβις στο βιβλίο του «Τρότσκι: μια βιογραφία» (εκδ. Μacmillan), ο Τρότσκι είχε αναμφισβήτητα μεγάλο πολιτικό θάρρος. Ήταν επίσης ένας από τους μεγαλύτερους ρήτορες του 20ού αιώνα. Το χρήμα και η πολυτέλεια δεν του έλεγαν τίποτα. Εδώ όμως εξαντλούνται τα προτερήματά του. Ήδη από το 1922 ζητούσε να δικαστούν και να καταδικαστούν με συνοπτικές διαδικασίες οι πολιτικοί αντίπαλοι του καθεστώτος (κάτι που θα έκανε την επόμενη δεκαετία ο Στάλιν με πολύ οργανωμένο τρόπο). Ως αρχηγός του Κόκκινου Στρατού, υποστήριζε τις συνοπτικές εκτελέσεις και τη σύλληψη ομήρων. «Πρέπει να πέσουν κεφάλια, πρέπει να χυθεί αίμα», είπε στους ναύτες της Κροστάνδης. «Η δύναμη της Γαλλικής Επανάστασης βρισκόταν σ΄ εκείνο το μηχάνημα που κόνταινε τους εχθρούς του λαού κατά ένα κεφάλι. Ένα τέτοιο μηχάνημα πρέπει να υπάρχει σε κάθε πόλη».

Μερικές φορές ήταν σαν να συναγωνίζονται ο Τρότσκι με τον Στάλιν για τον τίτλο του πιο βίαιου κομισάριου, γράφει ο Σέρβις. Πώς λοιπόν επέτρεψε ο πρώτος στον δεύτερο να τον νικήσει τόσο εύκολα στη μάχη για τη σοβιετική ηγεσία; Η απάντηση είναι ότι ο Τρότσκι ήταν απολύτως ανίκανος να συγκροτήσει συμμαχίες στο Πολιτικό Γραφείο. Όταν βαριόταν τον σύντροφο που μιλούσε, έβγαζε επιδεικτικά και διάβαζε ένα βιβλίο του αγαπημένου του συγγραφέα, του Ζορζ Σιμενόν. Η απόλυτη αδιαφορία του για τον τρόπο που σκέπτονταν οι άλλοι έκανε τον Τζερζίνσκι και τον Μενζίνσκι, τους αρχηγούς της μυστικής αστυνομίας, να υποστηρίξουν τον Στάλιν, που τους υποσχόταν ρητά ότι θα συνέχιζαν να εξοντώνουν τους αντιπάλους τους ανενόχλητοι.

Όπως ο Λένιν, και αντίθετα με τον Στάλιν, ο Τρότσκι απέφευγε να σκοτώνει ανθρώπους με τους οποίους είχε καλές σχέσεις. Μικρό το καλό: οι άνθρωποι αυτοί ήταν τόσο λίγοι...

14 Comments:

At 30/10/09 12:18 μ.μ., Blogger airgood@gmail.com said...

Αλλο κεφάλαιο ο Εμφύλιος κι' άλλο η ΝΕΠ, το 5ετές σχέδιο Εξηλεκτρισμού και Βιομηχανοποίησης της Ρωσίας.

 
At 30/10/09 12:52 μ.μ., Blogger Μαύρο πρόβατο said...

Αυτό το σχόλιο αφαιρέθηκε από τον συντάκτη.

 
At 30/10/09 12:56 μ.μ., Blogger Μαύρο πρόβατο said...

Αυτό το σχόλιο αφαιρέθηκε από τον συντάκτη.

 
At 30/10/09 1:11 μ.μ., Blogger Μαύρο πρόβατο said...

Service is of mighty intelligence indeed!

 
At 30/10/09 1:11 μ.μ., Blogger Μαύρο πρόβατο said...

...για να το πω αλλιώς: από τον Ντόυτσερ ως τον Σέρβις, είναι όσο από τον Σιμενόν ώς τον Ζεράρ ντε Βιλλιέ.
Από πότε η στήλη ασχολείται με σκουπίδια;

 
At 30/10/09 2:56 μ.μ., Blogger sissa ben dahir said...

Και εάν επικρατούσε ο Τρότσκι συμμαχώντας με μερίδα υποστηρικτών του Στάλιν, ποια θα ήταν η ροή της ιστορίας;
Ε, ρε τρόπους που βρίσκουν μερικοί συγγραφείς για να ικανοποιούν τις εμμονές τους(βλέπε τα ιστορικά τους βίτσια) και συγχρόνως να βγάζουν και καμιά λίρα.
Αυτά σε μια αγορά βιβλίου που μπορούν να πουληθούν τα πάντα. Από τις απόκρυφες τελετές των Ασυρίων μέχρι τις ιμπεριαλιστικές βλέψεις των κατοίκων της Ανδρομέδας.

 
At 30/10/09 4:57 μ.μ., Blogger ΤΑΣΟΣ said...

"Ε, ρε τρόπους που βρίσκουν μερικοί συγγραφείς για να ικανοποιούν τις εμμονές τους(βλέπε τα ιστορικά τους βίτσια) και συγχρόνως να βγάζουν και καμιά λίρα".


Μιά εκ των 7 πληγών της Γραφής
"Οι ανεπαρκείς μεταφράσεις..."
(ΤΑ ΝΕΑ 30/10/2009)
η κατ άλλους στοχασμός?


Παρακαλώ συνεχίστε να έχετε blog γιατί όταν δεν παίρνω ΤΑ ΝΕΑ καταφεύγω ΕΔΏ χωρίς βέβαια να με ικανοποιεί η κατάρρευση του αριθμού των σχολιαστών φυσικά και οι διαγραφές. Αφήστε τουλάχιστον μιΆ μέρα να τΑ βλέπει και κανένας άλλος (εκτός τα υβριστικά).

Αναφορά γιά το δημιουργό του κόκκινου στρατού γίνεται και στο ΔΟΚΤΩΡ ΖΙΒΑΓΚΟ. Καμιά φορά οι συγγραφείς και ο κινηματογράφος αναπαριστούν την αλήθεια

 
At 31/10/09 12:59 μ.μ., Blogger Μιχάλης Μητσός said...

Αγαπητέ Μαυροπρόβατε, ο ισοπεδωτικός τρόπος που αντιμετωπίζεις μερικά πράγματα δεν συνάδει με το μυαλό σου και την ευρύτατη παιδεία σου. Ομολογώ ότι περιμένω επιχειρήματα από σένα, όχι αφορισμούς. Αναφέρθηκα σε ένα καινούργιο βιβλίο που δεν έχω διαβάσει, αλλά τυγχάνει εξυμνητικών κριτικών από μεγάλα έντυπα όπως οι Φαϊνάνσιαλ Τάιμς, το Times Literary Supplement και οι Τάιμς (αυτά τουλάχιστον διάβασα εγώ). Να μιλήσουμε για τον Τρότσκι ευχαρίστως, ξέρεις πολύ περισσότερα πράγματα από μένα, αλλά όχι με αυτή την απαξίωση.

Ούτε από σένα περίμενα τέτοια στάση, sbd. Ρε παιδιά γιατί ξεκινάμε με αυτή τη δυσπιστία; Θίξαμε κανένα ταμπού και δεν το ήξερα;

Φίλε Τάσο, δεν μπορώ να σε παρακολουθήσω εύκολα. Και φυσικά δεν έσβησα κανένα σχόλιο. Οταν λέει ότι "αυτή η ανάρτηση αφαιρέθηκε από το συγγραφέα", εννοεί τον συγγραφέα της ανάρτησης, όχι εμένα.

 
At 31/10/09 6:44 μ.μ., Blogger sissa ben dahir said...

Όχι βρε Μιχάλη, κανένα ταμπού δεν έθιξες, τουλάχιστον για μένα.
Απλά σχολιάζω την εν αφθονία τάση των ημερών να συγγράφονται (και να πωλούνται με ευκολία) βιβλία και άρθρα με φαντασιοιστορικά σενάρια του τύπου: τι θα είχε συμβεί αν...

 
At 31/10/09 10:49 μ.μ., OpenID panosz said...

Μιχάλη, μαζί σου! Πολύ καλά έκανες και ανέβασες το ποστ. Όσο για τις συγκρίσεις, κολιός και κολιός από το ίδιο βαρέλι - της μαρξιστικής (θεολογικής) σκέψης. Ό,τι πιο ανθυγειινό μπορεί να τύχει στον άνθρωπο...

 
At 1/11/09 11:53 π.μ., Blogger Μιχάλης Μητσός said...

Πού είσαι ρε Πάνο! Σ'έχασα. Τώρα που έρχονται γιορτές δεν θα κατέβεις προς τα κάτω;
ΟΚ sbd, αλλά το βιβλίο αυτό δεν ανήκει σ'αυτήν ακριβώς την κατηγορία. Ισως το "what if" να είναι δημοσιογραφικού χαρακτήρα, ο άνθρωπος μια βιογραφία έγραψε.
Μαυροπρόβατε, εξακολουθώ να περιμένω την άποψή σου για τον Τρότσκι (και όχι για τον Σέρβις).

 
At 1/11/09 5:40 μ.μ., Blogger Μαύρο πρόβατο said...

Ήταν κάτι σαν τον Danton - μια γιγάντια ιστορική μορφή.
Όποιος ενδιαφέρεται, ας διαβάσει, σε αντίθεση με τας συστάσεις του TLS, το μεστό έργο του Ντόυτσερ, που ξεπερνά κατά πολύ τα όρια μιας βιογραφἰας.
Το ιστορικό ερώτημα όμως δεν είναι να προσδιοριστεί η μορφή του Τρότσκι, που στο κάτω-κάτω μπορεί να γίνει κατανοητή από τα δικά του γραφτά, αρχίζοντας από το "η ζωή μου" ως την πολύ καλή συλλογή δημοσιογραφικών άρθρων "Τα Βαλκάνια και οι βαλκανικοί πόλεμοι" (που μοιάζουν να γράφτηκαν το 1993 όταν δημοσιεύτηκαν στα ελληνικά από το "Θεμέλιο")
Το ερώτημα είναι αν υπάρχουν αφετηρίες στη σκέψη του που τον οδήγησαν σε σφαλερές εκτιμήσεις όπου τα ζητήματα της υπόθεσης στην οποία τάχθηκε απαιτούσαν ναλυθούν τραγικά διλήμματα με πρωτότυπες, ανορθόδοξες κρίσεις.
Ένα πρώτο παράδειγμα είναι η σύγχισή του σε σχέση με τη ζωτική για την Επανάσταση ανάγκη της ειρήνης στο μέτωπο του 1ου παγκόσμιου.
Ένα δεύτερο, η βαθύτατη ακατανοησία της αγροτιάς και των τραγικών ερωτημάτων που έθετε η οικοδόμηση μιας ανεπτυγμένης βιομηχανικής βάσης "στην πλάτη" της.
Ένα τρίτο, η πλάνη του για την προοπτική και τη φύση του παγκόσμιου πολέμου που ετοίμασαν οι Ναζί.

 
At 2/11/09 11:37 π.μ., Blogger Ποντος και Αριστερά said...

Νομίζω ότι τα είπαν οι ναύτες της Κροστάνδης εγκαίρως..

Το ενδιαφέρον όμως σήμερα βρίσκεται αλλού: Ότι ενώ συνεχίζεται η σύγκρουση με τους σταλινόσαυρους του Περισσού, οι οποίοι έχουν κυριολεκτικά ξεσαλώσει μετα το 18ο Συνέδριο, η λεγόμενη αντισταλινική Αριστερά ποιεί την νήσσαν.

http://pontosandaristera.wordpress.com/2009/09/11/11-9-2009/

 
At 2/11/09 11:53 π.μ., Blogger Ποντος και Αριστερά said...

Πάντως, ίσως, στα θετικά που θα μπορούσε να χρεώσει κανείς στον Τρότσκι, είναι ότι πρότεινε, μαζί με την Αριστερά της Επανάστασης την μετατροπή του Α' Παγκοσμίου Πολέμου σε επαναστατικό.

Δυστυχώς, η αντίληψη περί ειρήνευσης με κάθε θυσία που επέβαλε πραξικοπηματικά ο Λένιν επί της Κ.Ε. -και μάλλον ξοφλούσε υποχρεώσεις- βασίστηκε στην παράδοση ολόκληρης της Ουκρανίας και της Κριμαίας στους Γερμανούς και του Καρς και Αρνταχάν, μαζί με τον ανατολικό Πόντο, στους Νεότουρκους.

Μόνο η νίκη των Δυτικών επί των Κεντρικών Δυνάμεων λίγους μήνες μετά, επέτρεψε την απελευθέρωση της Ουκρανίας και της Κριμαίας.

Η Συνθήκη του Μπρεστ Λιτόφσκ ήταν μοιραία γιατί οδήγησε με μαθηματική ακρίβεια στην καταστολή του επαναστατικού κινήματος που εκδηλώθηκε λίγο αργότερα στη Γερμανία, όπου δολοφονήθηκαν οι Λούξεμπουργκ και Λίμπνεχτ.

Μοιραία επίσης υπήρξε τόσο και για τους Λαούς της Ανατολής, που παρέμειναν υπό εθνικιστική τουρκική κυριαρχία και εξοντώθηκαν οριστικά, όσο και για την ίδια την Επανάσταση που περικλείστηκε σε μια φεουδαρχική ασιατική χώρα και "αναγκάστηκε" να φάει τις σάρκες της λίγο αργότερα με το σταλινισμό.

 

Δημοσίευση σχολίου

<< Home