Πέμπτη, Μαΐου 19, 2011

Οι µαύροι κύκνοι πολλαπλασιάζονται




Παράδειγµα πρώτο. Μια οµάδα ανθρώπων καλείται να απαντήσει, βάζοντας βαθµό από -4 ως +4, στο ακόλουθο ερώτηµα: πόσο πιθανό θεωρείτε να ζήσετε ένα ευχάριστο γεγονός (π.χ. να γίνετε πλούσιος) σε σχέση µε τον γείτονά σας; Από τις απαντήσεις προκύπτει ότι όλοι είναι πεισµένοι πως έχουν περισσότερες πιθανότητες από τους άλλους να ζήσουν αυτό το ευτυχές γεγονός. Φυσικά κάνουν λάθος.

Παράδειγµα δεύτερο. Μια µέρα βλέπω ένα κοπάδι άσπρων κύκνων. Υστερα από µερικές ηµέρες βλέπω κιάλλο κοπάδι άσπρων κύκνων. Οταν δω ένα δείγµα που θεωρώ αρκετά υψηλό, συµπεραίνω ότι όλοι οι κύκνοι που κυκλοφορούν στον πλανήτη είναι άσπροι. Φυσικά κάνω λάθος, αφού αν έκανα τον κόπο να πάω στην Αυστραλία ή έστω να δω ένα ντοκιµαντέρ από την Αυστραλία θα διαπίστωνα ότι υπάρχουν και µαύροι κύκνοι.

Το λάθος στην πρώτη περίπτωση, γράφει ένας µπλόγκερ στη Λιμπερασιόν, οφείλεται στην «προκατάληψη της αισιοδοξίας»: σ’ έναν µηχανισµό σκέψης, δηλαδή, που µας οδηγεί να υπερτιµούµε συστηµατικά τις ευκαιρίες που µας παρουσιάζονται και να υποτιµούµε συστηµατικά τους κινδύνους που διατρέχουµε. Καπνίζω µανιωδώς, θεωρώντας ότι καρκίνο παθαίνουν µόνο οι άλλοι. Παίζω στο χρηµατιστήριο, θεωρώντας ότι το πιο πιθανό είναι ότι θα κερδίσω (αλλά χάνω). Βλέπω τον πλανήτη να υπερθερµαίνεται, αλλά δεν ανησυχώ γιατί πιστεύω ότι η τεχνολογία θα βρει τη λύση.

Το λάθος στη δεύτερη περίπτωση οφείλεται στη «λογική επαγωγή». Αντίθετα µε τις «σκληρές επιστήµες», όπως η λογική και τα µαθηµατικά, οι ερευνητές που ασχολούνται µε την οικονοµία ή την κοινωνιολογία παρατηρούν την πραγµατικότητα και εξάγουν κάποιες θεωρίες, στις οποίες επιµένουν ώσπου να εµφανιστεί ένας «µαύρος κύκνος». Μέχρι να συµβεί δηλαδή ένα απροσδόκητο γεγονός που ανατρέπει τα δεδοµένα, έχει πολύ σοβαρές επιπτώσεις και όλοι προσπαθούν εκ των υστέρων να το εκλογικεύσουν. Να πέσει, ας πούµε, ένα αεροπλάνο στους ∆ίδυµους Πύργους. Να σηµειωθεί ένας σεισµός 9 βαθµών και ένα τσουνάµι 14 µέτρων που οδηγούν σε µιαπυρηνική καταστροφή. Ή να συλληφθεί ο διευθυντής του ∆ιεθνούς Νοµισµατικού Ταµείου και επίδοξος πρόεδρος της Γαλλίας για απόπειρα βιασµού µιας καµαριέρας.

Οπως επισηµαίνει ο λιβανέζος συγγραφέας και πρώην τρέιντερ Νασίµ Νίκολας Ταλέµπ, που έγινε διάσηµος χάρις στο βιβλίο του «Ο µαύρος κύκνος», το απροσδόκητο αυτό γεγονός δεν είναι κατ’ ανάγκην κακό. Η Αραβική Ανοιξη είναι ένας µαύρος κύκνος. Η πιθανότητα να πέσουν τα καθεστώτα της Αιγύπτου και της Τυνησίας µέσα σε µερικές εβδοµάδες, να βοµβαρδιστεί η Λιβύη και να ξεσπάσει εξέγερση στη Συρία ήταν µέχρι πριν από λίγο καιρό απειροελάχιστη. Τα γεγονότα αυτά όµως συνέβησαν, οι επιπτώσεις τους είναι τεράστιες και οι ειδικοί σπεύδουν τώρανα µας εξηγήσουν γιατί ήταν αναπόφευκτα!

Συµπέρασµα: το τυχαίο και το απροσδόκητο έχουν µεγαλύτερο ρόλο στην ατοµική ή συλλογική µας µοίρα απ’ ό,τι νοµίζουµε. Οι µαύροι κύκνοι είναι δίπλα µας, ίσως και να πολλαπλασιάζονται, ας το δεχθούµε κι ας κοιτάξουµε να το αξιοποιήσουµε.

2 Comments:

At 11/7/16 3:47 π.μ., Blogger xjd7410@gmail.com said...

louis vuitton handbags
toms shoes outlet online
coach factory outlet
true religion outlet
louis vuitton outlet
kobe bryant shoes
adidas originals
michael kors outlet
coach outlet
nike roshe flyknit
michael kors outlet clearance
nike air force 1
air jordans
longchamp handbags
michael kors
louis vuitton outlet
michael kors canada
michael kors outlet
ralph lauren uk
nike uk
mont blanc pens
jordan 4 toro
christian louboutin outlet
coach factory outlet
cheap jordan shoes
rolex watches
adidas yeezy
louis vuitton bags
louis vuitton handbags
tory burch outlet
louis vuitton outlet
oakley sunglasses
michael kors handbags
gucci outlet
tory burch outlet
jordan retro
michael kors outlet online
michael kors outlet online sale
michael kors handbags
louis vuitton outlet
2016.7.11haungqin

 
At 12/8/16 5:01 π.μ., Blogger Zheng junxai5 said...

zhengjx20160812
mbt shoes
instyler max
louis vuitton purses
ray ban sunglasses uk
michael kors outlet
ray bans
jordan 3 retro
coach factory outlet
kate spade outlet
michael kors outlet
ugg uk
red bottom shoes
nba jerseys
michael kors canada outlet
coach outlet
coach outlet
cheap louis vuitton handbags
canada goose jackets
louis vuitton outlet online
cheap uggs
denver broncos jerseys
adidas boost
michael kors outlet online
cheap ray ban sunglasses
louis vuitton bags
coach outlet store online clearances
toms wedges
louis vuitton
adidas yeezy 350
coach outlet online
ugg boots
louis vuitton handbags
oakley outlet
true religion jeans cheap
michael kors outlet clearance
seattle seahawks jerseys
oakley outlet
coach outlet store online
cheap jordan shoes
coach outlet store online

 

Δημοσίευση σχολίου

<< Home